De Koninklijke Bibliotheek (KB) organiseert op donderdag 22 november het middagsymposium'Berichten over tachtig jaar oorlog. De Nederlandse Opstand tussen feit en fictie.' Tijdens het symposium bieden experts een blik op de Tachtigjarige Oorlog (1568-1648) via verschillende media zoals nieuwsprenten, nieuwsbrieven en literatuur. Welk beeld werd hierin gecreëerd en waarom? Hoe … [Lees meer...] over22 november 2018, Den Haag: Berichten over tachtig jaar oorlog. De Nederlandse Opstand tussen feit en fictie
17e eeuw
9 oktober 2018, Amsterdam: Gouden Eeuw-lezing 2018 door René van Stipriaan
Shakespeare, Bredero, Rembrandt. Het theater van de hartstochten in de zeventiende eeuw Het Amsterdam Centre for the Study of the Golden Age nodigt u graag uit voor de Gouden Eeuw Lezing 2018. Het ACSGA organiseert dit evenement regelmatig voor een cultureel geïnteresseerd publiek, als visitekaartje van geesteswetenschappelijk onderzoek. Eerdere sprekers waren onder anderen … [Lees meer...] over9 oktober 2018, Amsterdam: Gouden Eeuw-lezing 2018 door René van Stipriaan
Wat dat de wereld is…
Door Nelleke Noordervliet 'Toch is het vreemd,' zeg ik, 'dat we tussen al die wagonladingen zeventiende-eeuwse schilderijen er niet één van jou hebben aangetroffen.' ''t Was kladwerk,' zegt Gerbrand met schouderophalen, terwijl we in de Oude Hoogstraat bij café de Pool een biertje drinken. 'Je weet niet half hoeveel echt talent hier rondwandelde. Amsterdam was een … [Lees meer...] overWat dat de wereld is…
Wie schreef De Griekse Antigóne?
Door Marja Geesink Op het hoogtepunt van de ruzie rond de Amsterdamse Schouwburg in 1670 tussen Nil Volentibus Arduum en de auteurs en regenten van de Schouwburg verzameld onder de naam E.B.I.S.K.A., gingen laatstgenoemden vol in de aanval. Zij publiceerden een oud toneelstuk, De Griekse Antigóne, en voorzagen dit stuk van een Bericht aan alle liefhebbers der poëzy voorafgaand … [Lees meer...] overWie schreef De Griekse Antigóne?
Een nieuw stukje in de puzzel van Bredero’s ridder Rodderick
Door Ton Harmsen Er is nog altijd veel te doen over Bredero’s Rodd’rick ende Alphonsus. De stof van dit treurspel is ontleend aan een hoofdstuk van de ridderroman Palmerijn van Olijve. Willem Kuiper deed de verrassende ontdekking dat deze passage in de Nederlandse roman niet voorkomt in de Franse Palmerin d’Olive, en ook niet in de Spaanse Palmerín de Oliva. Het is … [Lees meer...] overEen nieuw stukje in de puzzel van Bredero’s ridder Rodderick
Het ware gezicht van Roemer Visscher
Het mysterie achter het gezicht van 'Sinnepoppen' ontrafeld (Ingezonden bericht RKD) Roemer Visscher (1547-1620), nu bekend van menig straat- en schoolnaam, was een van de grote dichters uit de zeventiende eeuw. Hij schreef spraakmakende bundels als Sinnepoppen (1614) en Brabbeling (1614) en was lid van de Muiderkring. Hoe hij eruitzag, was onbekend. De neerlandicus … [Lees meer...] overHet ware gezicht van Roemer Visscher
Bredero, kunstenaar
Door Marc van Oostendorp De recensies die tot nu toe verschenen van René van Stiptiaans De hartenjager, doen dat boek geen recht. Ze leggen te veel de nadruk op het biografische. De koppen in de kranten gaan meestal over de 'zelfmoord' van Bredero, hoewel die daad door Van Stipriaan alleen heel voorzichtig als een mogelijkheid wordt aangestipt. Ja, 1618 was een jaar waarin … [Lees meer...] overBredero, kunstenaar
Niet de klucht van de koe
Bredero's iconische drietal ontwaakt in een absurde prog-rockopera! (Bekijk deze video op YouTube.) Gerbrand Adriaenszoon Bredero, de dichter, toneelschrijver en ras Amsterdammer, overleed 400 jaar geleden op 23 augustus 1618. Als eerbetoon is rondom de drie hoofdpersonages uit zijn beroemdste werk, ‘De Klucht van de Koe’ een gloednieuwe opera gemaakt. Maar deze keer … [Lees meer...] overNiet de klucht van de koe
Frick in ’t Veurhuys: een kluchtpersonage bestelt een bruiloftslied
Door Ton Harmsen Geeft Mattheus Gansneb Tengnagel echt de werkelijkheid weer, of maakt hij zo maar wat reclame voor zijn eigen winkel en die van zijn collega’s? In elk geval gaat de titelheld in zijn klucht Frick in ’t Veurhuys bij een zekere Meester Jan een huwelijksgedicht bestellen, en hij beweert dat dat voor hem een onmisbaar onderdeel van een bruiloft is. Hij bereidt … [Lees meer...] overFrick in ’t Veurhuys: een kluchtpersonage bestelt een bruiloftslied
Gedicht: G.A. Bredero • Sonnet
Vandaag is het 400 jaar geleden dat Bredero overleed, en daarom is 2018 Bredero-jaar. Zie Bredero2018.nl. Sonnet Ick twijfel, lieve Lief, wat my eerst mocht vercrachten* De schoonheyt van u Ziel of van u rijpe* Jeucht, Of u verlicht verstant, of u volmaakte Deucht, Of wat ick sal voor 't Eelst van dese dingen achten. O soete straffe strijt!* o stribblighe* … [Lees meer...] overGedicht: G.A. Bredero • Sonnet
Rusten tussen Kalverstraat en Rokin: de zoektocht naar graf 426
Door Maarten Biermans In 1985 is er in de Nes een herdenkingssteen aangebracht vlakbij Bredero's geboortehuis. Die steen én het standbeeld op de Nieuwmarkt van Jerolimo en een van de snollen uit de Spaanse Brabander zijn de meest tastbare herinneringen aan Bredero's aanwezigheid in de stad. Met het oog op zijn 400e sterfdag lag het voor de hand om na te gaan of ook zijn … [Lees meer...] overRusten tussen Kalverstraat en Rokin: de zoektocht naar graf 426
De verrassing van de tijdloosheid
Door Roos Blufpand Om eerlijk te zijn, had ik nog nooit van Bredero gehoord. Of misschien wel op de middelbare school, maar ik was hem vergeten. Toen ik het mailtje kreeg met de vraag of ik twee bewerkingen wilde maken van zijn liedjes, was het eerste wat ik deed mijn moeder bellen, docent Nederlands in het voortgezet onderwijs. Ze begon meteen vol enthousiasme te vertellen … [Lees meer...] overDe verrassing van de tijdloosheid
Bredero op de universiteit
Door Jeroen Jansen Zes jaar geleden begon het te borrelen. De eerste concrete ideeën over het Bredero-jaar 2018 volgden snel. Een schooleditie van de Spaanse Brabander was hard nodig, in de reeks Tekst in Context. Studenten dachten mee over het ontwerp en de invulling. Een van hen maakte een actualiserende opdracht: de beroemde discussie over immigranten in het derde … [Lees meer...] overBredero op de universiteit
Bredero’s soele somer
Door Marieke van Delft Honderd jaar geleden werd de sterfdag van G.A. Bredero sober herdacht. Een paar kranten schreven op 23 augustus 1918 iets over hem, maar evenementen worden niet genoemd. Het Nieuwsblad van het Noorden vermeldde wel dat er een speciale Bredero-uitgave op stapel stond. Die vormde mijn eerste contact met Bredero en leidde tot mijn eerste publicatie. Ik … [Lees meer...] overBredero’s soele somer
Een Hollandse botmuil ontdekt Bredero
Door Aleid Truijens Wat een prachtboekje, die uitgave van De Spaansche Brabander door Jeroen Jansen. Nooit gedacht dat ik zo’n boek in één adem uit zou lezen. Natuurlijk kende ik het wel, van de middelbare school (drie titels uit de 17e eeuw op je lijst) en mijn studie Nederlands (dertig primair teksten per eeuw). Ik geloof dat die aantallen zijn teruggebracht, maar reden … [Lees meer...] overEen Hollandse botmuil ontdekt Bredero
Kackerlack in Amsterdam
Door Marc van Oostendorp In het toneelstuk 'Moortje' van Bredero vertelt een van de personages, Kackerlack, op een bepaald moment over een tocht die hij met een vreemdeling door Amsterdam heeft gemaakt. Die monoloog is een van de mooiste schetsen van 17e-eeuws Amsterdam die ik ken. (Bekijk deze video op YouTube.) … [Lees meer...] overKackerlack in Amsterdam
Vondels Maria Stuart (1646) en de vrijheid van meningsuiting
Door Ton Harmsen Geloof is niet rationeel, en dat geldt zeker voor het katholieke geloof. Gerard Kornelis van het Reve brengt dat onder woorden in Een eigen huis (1979): . Apologie . Toen ik rooms-katholiek werd, . werd mijn haar, dat grijs begon te worden, . opeens weer donkerblond. . Mijn bloeddruk daalde, . … [Lees meer...] overVondels Maria Stuart (1646) en de vrijheid van meningsuiting
25 augustus 2018: Congres ‘1618: Paniek in de republiek’
Datum: Zaterdag 25 augustus 2018 Locatie: Dordrechts Museum en Hof van Nederland (Dordrecht) 1618 – Paniek in de Republiek. Op 19 november 1618 verscheen een heldere komeet aan de ochtendhemel die in heel Europa voor grote paniek zorgde en in vele traktaten en pamfletten bediscussieerd werd. Wat kon deze staartster te betekenen hebben? In de Republiek bracht de komeet de … [Lees meer...] over25 augustus 2018: Congres ‘1618: Paniek in de republiek’
23 augustus 2018: Bredero-avond, Amsterdam
Brederodagen 1985: een vrolijk anachronisme
Door Bert Nap Je trouwdag of de geboorte van je kind vergeet je niet. Ze zetten een mensenleven even stil. In 1985 merkte ik hoe zoiets ook kan gebeuren met een oude binnenstad. Bredero’s vierhonderdste geboortedag groeide op 16 en 17 maart 1985 uit tot een groots volksfestijn, een vrolijke chaos. Heel Nederland liep uit om zich te vergapen aan Amsterdams vroeg … [Lees meer...] overBrederodagen 1985: een vrolijk anachronisme
Gerbrand Adriaensz. Bredero’s Spaanschen Brabander: An English Appreciation
Door Nigel Smith English readers and playgoers should take Bredero most seriously, for he is more perceptive and more brilliantly entertaining than nearly all of his English contemporaries, and in his plays he often reveals himself to be the equal of Shakespeare and Ben Jonson. I’ll confine my comments to the Spaanschen Brabander (1617), the one Bredero play that has … [Lees meer...] overGerbrand Adriaensz. Bredero’s Spaanschen Brabander: An English Appreciation
Gerbrand Adriaenszn Bredero, een vroege Carmiggelt?
Door Margriet de Roever In ... 2018 zullen er weer herdenkingen zijn’, las ik een halve eeuw geleden in het Maandblad Amstelodamum. Dat wijdde toen bij Bredero’s 350ste sterfdag een nummer aan de dichter, met een vervolg in de aflevering daarop. Door modernere indices zou dan meer over hem aan het licht kunnen komen. Dat mag zo zijn, maar één akte daaruit is mij altijd … [Lees meer...] overGerbrand Adriaenszn Bredero, een vroege Carmiggelt?
Eva Roch krijgt Bredero’s Lied-boeck met een supplement
Toen ik vorige maand in de rijke Collection Frits Lugt in Parijs de kluchten van Noozeman voor Ceneton ging fotograferen maakte ik van de gelegenheid gebruik om nog een paar topstukken aan te vragen. Hij verzamelde voornamelijk tekeningen, schilderijen en kunstenaarsbrieven, maar verwierf ook een rijke collectie meestal geïllustreerde boeken; Daphne Wouts beschreef voor de … [Lees meer...] overEva Roch krijgt Bredero’s Lied-boeck met een supplement
Liederen van Bredero in een Haarlems handschrift uit 1611
Door Ad Leerintveld Veel literair werk uit het begin van de zeventiende eeuw is ontstaan in het clubverband van de rederijkerskamer. Bredero was vanaf 1611 lid van de Amsterdamse kamer ‘D’Eglentier’. Helaas zijn er van Bredero maar bitter weinig eigenhandig geschreven teksten overgeleverd. Garmt Stuiveling heeft ze in zijn Memoriaal van Bredero gereproduceerd. Beroemd is … [Lees meer...] overLiederen van Bredero in een Haarlems handschrift uit 1611
Slimme slaven en knullige knechten
Door Ton Harmsen De Romeinse komedie (waarvan Plautus en Terentius de belangrijkste auteurs zijn) beschikt over een vast arsenaal aan personages. De oude man (senex) is vaak knorrig, vermogend en gierig. Zijn zoon is meestal onbezonnen, onstuimig en verliefd. Het arme meisje, de geliefde van de zoon, blijkt later een uitstekende schoondochter te zijn. De oude dokter stelt … [Lees meer...] overSlimme slaven en knullige knechten
