In het Nederlands kun je, net als in de meeste andere talen binnen één taal vaak lastig terugverwijzen naar dezelfde persoon met een hele zelfstandignaamwoordsgroep. Je kunt bijvoorbeeld niet goed zeggen:- Alexander Pechtold denkt dat ze de leider van D66 gaan uitnodigen voor hun feestje. (raar) Althans, zolang Pechtold zelf de leider van D66 is, klinkt die zin raar … [Lees meer...] overDie schat die de verkiezingen wint
syntaxis
Call for papers: New ways of analyzing syntactic variation
An interdisciplinary workshop on understanding and explaining syntactic variationHosted by the Radboud University Nijmegen, November 15-17, 2012Plenary speakersJoan Bresnan (Stanford University)Adele Goldberg (Princeton University)Sali Tagliamonte (University of Toronto)Antal van den Bosch (Radboud University Nijmegen)Workshop goalSyntactic variation concerns the alternation … [Lees meer...] overCall for papers: New ways of analyzing syntactic variation
Ik zal wat hij wil vragen
De zomervakantie zal wel voorbij zijn, want ik kreeg een e-mail van Hans, die Nederlandse les geeft aan een groepje buitenlandse studenten. Die zijn weer bij elkaar gekomen en hadden weer een ingewikkelde vraag bedacht:Een cursist schreef Ik zal wat hij wil vragen in plaats van het juiste Ik zal vragen wat hij wil.Haar argument was: Ik zal iets … [Lees meer...] overIk zal wat hij wil vragen
Linguïstisch Miniatuurtje CLVII: Het is meer lezers dat een tijdschrift kan redden
Mooie kop in de Volkskrant van afgelopen zaterdag: Het was yoghurt dat Misrata redde. Ik dacht meteen: Waarom staat daar niet die? Want het is toch de yoghurt? Waarom dan niet Het was yoghurt die Misrata redde? Maar bij nader inzien is dat een veel slechtere zin, althans, mij klinkt hij slechter in de oren. Wat is hier aan de hand? Het zal toch niet zo zijn dat dit een geval is … [Lees meer...] overLinguïstisch Miniatuurtje CLVII: Het is meer lezers dat een tijdschrift kan redden
De schoonheid van de niet-afgemaakte zin
Het Nederlandse liedje van dit jaar, ja, van de afgelopen paar jaar, is, is Het regende zon van Ellen ten Damme. Dat komt onder andere door de tekst, een gedicht van Remco Campert (dat op de website van Poetry International staat). Campert gebruikt in dat gedicht een procédé waar hij een meester in is: de poëzie van de onafgemaakte zin. … [Lees meer...] overDe schoonheid van de niet-afgemaakte zin
Linguïstisch Miniatuurtje CLVI: Schrijfeigenwijzer
Bijna twee jaar heb ik rustig kunnen slapen. Precies 20 maanden heb ik in de veronderstelling geleefd dat op de taalprofsite het definitieve stukje stond over de constructie de reizigers worden verzocht over te stappen. Sinds ik die kwestie negen jaar geleden in een miniatuurtje had opgerakeld had zich, voornamelijk op de taalprofsite, een verwoede discussie afgespeeld, die met … [Lees meer...] overLinguïstisch Miniatuurtje CLVI: Schrijfeigenwijzer
Iemand nieuws ontmoeten
Ook op Facebook wordt inmiddels over taal gediscussieerd. De Amsterdamse taalkundige Jan de Jong schreef gisteren:Lees in de rechterkolom van FB de suggestie - datingsite - om 'iemand nieuws' te ontmoeten. Wat vinden wij van deze constructie, taalkundig gezien?Zoals taalkundigen zijn: niemand gaf antwoord op die vraag en in plaats daarvan begon men te googlen: … [Lees meer...] overIemand nieuws ontmoeten
Zo min mogelijk er zeggen
Door Marc van Oostendorp Eindelijk is het er, las ik gisteren in Onze Taal: een boek over er. Volgens de beschrijving bevat het boek "oefeningen die buitenlanders die Nederlands leren, kunnen helpen het gebruik van er onder de knie te krijgen." Ik ontmoette op een feestje vorige week toevallig iemand die dacht dat je in geschreven taal het woord er moest vermijden. Het … [Lees meer...] overZo min mogelijk er zeggen
Wij en de buitenstaander
'Heeft u een idee waarom we 'we' zeggen?' vroeg de journaliste Nicole Carlier me het afgelopen weekeinde. Ze schreef er ook een leuke blogpost over (haar weblog is sowieso heel prettig om te lezen):Ik hoor mijzelf vaak iets tegen mijn zoon zeggen als: ‘Gaan we lekker even in bad?’. Terwijl hij dan de enige is die in bad gaat. Ik help wel, maar ik ga er niet in zitten.Er zijn … [Lees meer...] overWij en de buitenstaander
6de Dag van de Nederlandse Zinsbouw
Datum: vrijdag 23 november 2012Locatie: Universiteit Antwerpen, Klooster Grauwzusters, Lange St.-Annastraat 7, AntwerpenWebsite: http://atlas.hogent.be/~disgram/dnz/index.htmDe Dag van de Nederlandse Zinsbouw is een jaarlijkse workshop waar taalkundigen vanuit verschillende achtergronden (disciplines, theorieën) in debat gaan over prominente thema’s die betrekking hebben op de … [Lees meer...] over6de Dag van de Nederlandse Zinsbouw
Het het dat regent
Af en toe schrijft Hans me een mailtje. Hij geeft Nederlandse les aan een paar Japanners en Pakistanen die soms zomaar met de wonderlijkste puzzels komen. Die schrijft Hans dan op: [1] De kans is groot om te regenen Dat is niet goed. Waarom niet? Immers, wel goed is de tweelingzin: [2] De kans is groot om te slagen. Terwijl beide wel tweelingen zijn in: [3] De kans is groot … [Lees meer...] overHet het dat regent
Ben gebiedend
'Ben de eerste om een vraag te stellen'. Zo'n rare gebiedende wijs, dat vond een vriend van me deze week echt iets voor mij. Via de e-mail stuurde hij me het bovenstaande plaatje. En er is inderdaad iets mee, met die gebiedende wijs van zijn. 'Wees de eerste...' zou het moeten luiden volgens de schoolmeesters, maar dat klinkt ook mij een beetje plechtig in de oren. Daar … [Lees meer...] overBen gebiedend
Zoniet
"Wij worden bij de verkiezingen op 12 september de grootste partij", zei Geert Wilders dit weekeinde, "zoniet een van de grootste." Dat vond ik een opvallende uitspraak, in ieder geval naar de vorm. Ik zou zelf zeggen "Wij worden een van de grootste partijen, zoniet de grootste". Zoniet X betekent voor mij in dit geval 'als X dan niet het geval mocht zijn'. Als iemand zegt 'Y, … [Lees meer...] overZoniet
Er is de bordewisser
Het nieuwe nummer van Nederlandse Taalkunde (2012-1) paste bijna niet in de brievenbus en staat weer boordevol van alles waarvan wij op de NederL-burelen smullen, zoals een artikel waarin Henk Verkuyl laat zien dat niemand het Nederlandse systeem van werkwoordstijden beter begrepen heeft dan L.A. te Winkel in een artikel uit 1857 en een onderzoek van Evie Coussé en Albert … [Lees meer...] overEr is de bordewisser
‘Zijn koffie zwart drinken’ is dubbelzinnig
Jan-Wouter Zwart denkt dat de zinsbouw van menselijke taal heel eenvoudig in elkaar zit. Dat is vermoedelijk de reden waarom het interview in NRC Handelsblad afgelopen zaterdag geen eenvoudige lectuur was. Een simpel idee kan in zijn uitwerking heel ingewikkeld zijn. Het is overigens wel een prettig stuk om te lezen, vind ik, al is het maar omdat er eens wordt afgerekend met … [Lees meer...] over‘Zijn koffie zwart drinken’ is dubbelzinnig
Linguïstisch Miniatuurtje CLIII: Ojee, weer een miniatuurtje!
Sinds december 2011 lees ik elke dag de column van Marc van Oostendorp in Neder-L. Marc schrijft in een tempo en een hoeveelheid waar Vestdijk nog jaloers op zou worden, en dat zou nog niet eens zo bijzonder zijn als hij er niet regelmatig in slaagde om lezers aan het denken te zetten. Je moet wel een taalkundig hart van steen hebben wil je niet op zijn minst af en toe door … [Lees meer...] overLinguïstisch Miniatuurtje CLIII: Ojee, weer een miniatuurtje!
Col: Couperus zonder variatieluiheid
Ik ben niet de enige die in de kersttijd boeken herleest, en ook niet de enige Nederlandstalige voor wie Couperus een aangewezen auteur is om dat te doen. In de laatste dagen van het jaar trek ik me terug met een stapel Arabesken (het onvolprezen tijdschrift van het Louis Couperus-Genootschap) en in ieder geval De berg van licht. De berg is om een groot aantal redenen een … [Lees meer...] overCol: Couperus zonder variatieluiheid
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CXLI: Jan Mulder erkent taalfout
De ex-voetballer, schrijver, voetbalanalist, sidekick, tafelheer en sinds enige tijd ook beroepsergeraar Jan Mulder is een taalgevoelige Nederlander. Bij zijn maandelijkse top 5 van ergernissen in het televisieprogramma De wereld draait door zit altijd wel een taalergernis. Deze maand, oktober 2011, was het toevallig de schrijfwijze van het woord vurrukkulluk uit het boek van … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CXLI: Jan Mulder erkent taalfout
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CXL: De Medische Datief
In het televisieprogramma De wereld draait door werd gisteren, 17 oktober 2011, aandacht besteed aan de nationale donorweek. Er was een gesprekje met de ouders van een overleden zoon wiens hart was getransplanteerd in het lichaam van een vrouw. De vrouw was er ook, en toen zij in beeld kwam stond onder in beeld haar naam, met de toevoeging getransplanteerde. Ik dacht: Hè? Maar … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CXL: De Medische Datief
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CIXL: Het ruikt hier naar kamelen
Er is maar weinig voor nodig om taalkundigen gelukkig te maken. Een mooi voorbeeld, in het wild aangetroffen, volstaat vaak al. Dat slaan ze op in een soort linguïstische voormaag om het later nog eens goed te verteren. Net als kamelen in de woestijn kunnen ze daar dagen, soms zelfs weken mee vooruit. Gisteravond, terugkomend van een avondwandeling, hoorde ik aan de overkant … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CIXL: Het ruikt hier naar kamelen
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CXXXVIII: Onbekend maar niet onbegrepen
Ze heette Hendrikje van Andel-Schipper, en ze was gedurende een korte periode in haar lange leven een bekende Nederlander. Om precies te zijn: vanaf haar optreden in de TV-show van Ivo Niehe, waarvan ik laatst nog een fragment herhaald zag. Toevallig hoorde ik haar naam deze week nog op de radio. Haar bekendheid ontleende zij aan het feit dat zij eventjes de oudst bekende mens … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CXXXVIII: Onbekend maar niet onbegrepen
