Bevond zich het linguïstisch miniatuurtje in de afgelopen twintig jaar nog tussen slechts twee andere columns, tegenwoordig is er een hele verzameling van zichzelf blogpost noemende Neder-L-bijdragen, waartussen het miniatuurtje een in elk geval kwantitatief bescheiden positie inneemt. Deze constructie kan ons op een merkwaardige manier iets leren over de semantiek van het … [Lees meer...] overLinguïstisch Miniatuurtje CLIV: Tussen al dat blogspotgeweld
Peter-Arno Coppen: Dat staat allemaal in de krant van fabeltjesland
Een definitie van de neerlandistiek kun je tegenwoordig gewoon vinden op het internet. Geen oeverloze discussies meer over de eenheid, de toekomst, dan wel de dood van de neerlandistiek. Gewoon even surfen naar Wikipedia en je weet het. Daar staat so wie so alles in, en nog hartstikke betrouwbaar ook. Waarom zou een mens zich nog druk maken? De neerlandistiek, dat is gewoon "De … [Lees meer...] overPeter-Arno Coppen: Dat staat allemaal in de krant van fabeltjesland
Linguïstisch Miniatuurtje CLIII: Ojee, weer een miniatuurtje!
Sinds december 2011 lees ik elke dag de column van Marc van Oostendorp in Neder-L. Marc schrijft in een tempo en een hoeveelheid waar Vestdijk nog jaloers op zou worden, en dat zou nog niet eens zo bijzonder zijn als hij er niet regelmatig in slaagde om lezers aan het denken te zetten. Je moet wel een taalkundig hart van steen hebben wil je niet op zijn minst af en toe door … [Lees meer...] overLinguïstisch Miniatuurtje CLIII: Ojee, weer een miniatuurtje!
Wat staat er nu weer in Neder-L
Het tijdschrift Neder-L staat vol met actuele informatie op het gebied van de neerlandistiek: aankondigingen van evenementen over taal en literatuur, boekaankondigingen en boekbesprekingen, vacatures en niet te vergeten boeiende neerlandistische columns. Vrijwel alles wat ertoe doet in de neerlandistiek is onmiddellijk te vinden in het tijdschrift. Veel geïnteresseerden in de … [Lees meer...] overWat staat er nu weer in Neder-L
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CLII: Niet aan beginnen (met nieuwe grammar feud!)
Als ik voor een groep docenten sta, zoals gisteren, dan doe ik tegenwoordig altijd een kunstje. Ik vraag iemand uit een willekeurige tekst (liefst een boek of een krant, iets "normaals" zal ik maar zeggen) een willekeurige bladzijde op te slaan, en daar de vijfde zin uit voor te lezen. Vervolgens stel ik daar een vraag over op het gebied van de traditionele zinsontleding … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CLII: Niet aan beginnen (met nieuwe grammar feud!)
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CLI: Iedereen minacht de taal
Een goede columnist prikkelt de lezer. Misschien moet ik zeggen: irriteert de lezer. Dat zou je met een geleerde term een vorm van cognitieve frictie kunnen noemen: de ervaring dat wat je leest niet strookt met je kennis. Daardoor word je gemotiveerd om na te denken en je kennis bij te stellen. Tenzij het rode waas voor je ogen dat belemmert natuurlijk. Wij bij Neder-L prijzen … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CLI: Iedereen minacht de taal
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CL: Do you have a moment?
Zoals ik al voorspelde: grammar feud-kwesties dienen zich vanzelf aan, daar is weinig sturing of inspanning voor nodig. Vandaag beantwoordde de Taalprof een ontleedvraag van een twitteraar. Hij schreef erbij: "(Mooie #grammarfeud!)" Ja dat is het zeker. Maar werk die dan even uit! … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CL: Do you have a moment?
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CIL: Grammar feud, an unexpected visitor
Hoewel de grammar feud-serie afgelopen is, toch nog een klein stukje nazorg. Ik merkte op dat je best zelf grammar feud-kwesties kunt ontwikkelen, maar ik kan me voorstellen dat je denkt: ik kom haast nooit iets tegen dat zich daarvoor leent. In dat geval verdient het aanbeveling om goed op te letten. … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CIL: Grammar feud, an unexpected visitor
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CXLVIII: Grammar feud, the best is yet to come
Ja beste grammar feud-vrienden, aan alle goede dingen komt een eind, maar het mag dan zo zijn dat rozen verwelken en schepen vergaan, de grammar feud blijft altijd bestaan. Gisteren merkte ik al op dat de grammar feud van alle tijden is en sinds mensenheugenis over de hele wereld beoefend wordt. Dat zal dus na deze bescheiden poging tot standaardisering niet veel anders zijn. … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CXLVIII: Grammar feud, the best is yet to come
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CXLVII: Grammar feud, the final countdown
Goedemorgen grammar feud-vrienden, hier is weer een nieuwe, geheel gratis spelset voor het inmiddels razend populaire gezelschapsspel grammar feud (voor de regels, zie hier). Aan die populariteit wordt trouwens wel eens getwijfeld. Men vraagt zich af of ik dat allemaal maar verzin, in een listige poging een wensdroom te verwezenlijken. Wel, beste grammar feud-vrienden, laat ik … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CXLVII: Grammar feud, the final countdown
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CXLVI: Grammar feud, part 4
Welkom terug, grammar feud-vrienden! De postzakken met e-mails blijven binnenstromen. Veel hartverwarmende verhalen uit het land over grammar feud-clubjes die spontaan opgericht worden. Jong en oud geven zich over aan dit boeiende spel (voor de regels zie hier), dat blijkbaar een snaar aanslaat die diep in het nationale volksgevoel resoneert. Naar het schijnt wordt er niet … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CXLVI: Grammar feud, part 4
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CXLV: Grammar feud, the legend goes on
Vandaag, beste Grammar feud-vrienden (voor de regels, zie hier), weer een niet-controversiële kwestie, die ook nog eens niets met de taalnorm te maken heeft. Een pure zinsontledingskwestie van een bedrieglijke eenvoud, totdat je wat verder in het spel komt. Bij kwesties als deze, waar emoties nauwelijks een rol spelen, is het gevaar groot dat de speelronde te snel tot een … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CXLV: Grammar feud, the legend goes on
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CXLIV: Grammar feud, the sequel
Wie heeft er vandaag zin in een potje grammarfeuden? Het is tenslotte nog kerstvakantie, dus we hebben alle tijd van de wereld. Zoals beloofd vandaag een controversiële kwestie, en wel de kwestie die nu bijna twee jaar geleden de gemoederen bezig hield: de hunhebben-controverse. Maar voor deze gelegenheid giet ik 'm in een grammarfeud-jasje. Voor wie de regels van Grammar feud … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CXLIV: Grammar feud, the sequel
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CXLIII: Grammar feud: grammatica als gezelschapsspel
Genoeg van ganzenbord of kolonisten van Catan? Te moe voor twister of Wii? Dan is hier het nieuwe gezelschapsspel Grammar feud, ontwikkeld in een van de immer geopende Neder-L-filialen in het land. U dacht dat grammatica en gezelligheid niet samengingen? Dat betrekkelijke voornaamwoorden alleen maar de goede betrekkingen verstoren, en dat de eerste de beste bepaling van … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CXLIII: Grammar feud: grammatica als gezelschapsspel
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CXLII: Goed opletten dat je geen foutmaakt
Afgelopen maand was ik in Leiden bij het afscheid van vakdidactisch hoogleraar Hans Hulshof, waar onder anderen Arie Verhagen een lezing hield over taalkundig denken in het voortgezet onderwijs. Hij bepleitte daar een soort onderzoeksmatige, bijna structuralistische aanpak: je zou, met gebruikmaking van alle moderne middelen zoals zoekmachines op het internet, met de leerlingen … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CXLII: Goed opletten dat je geen foutmaakt
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CXLI: Jan Mulder erkent taalfout
De ex-voetballer, schrijver, voetbalanalist, sidekick, tafelheer en sinds enige tijd ook beroepsergeraar Jan Mulder is een taalgevoelige Nederlander. Bij zijn maandelijkse top 5 van ergernissen in het televisieprogramma De wereld draait door zit altijd wel een taalergernis. Deze maand, oktober 2011, was het toevallig de schrijfwijze van het woord vurrukkulluk uit het boek van … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CXLI: Jan Mulder erkent taalfout
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CXL: De Medische Datief
In het televisieprogramma De wereld draait door werd gisteren, 17 oktober 2011, aandacht besteed aan de nationale donorweek. Er was een gesprekje met de ouders van een overleden zoon wiens hart was getransplanteerd in het lichaam van een vrouw. De vrouw was er ook, en toen zij in beeld kwam stond onder in beeld haar naam, met de toevoeging getransplanteerde. Ik dacht: Hè? Maar … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CXL: De Medische Datief
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CIXL: Het ruikt hier naar kamelen
Er is maar weinig voor nodig om taalkundigen gelukkig te maken. Een mooi voorbeeld, in het wild aangetroffen, volstaat vaak al. Dat slaan ze op in een soort linguïstische voormaag om het later nog eens goed te verteren. Net als kamelen in de woestijn kunnen ze daar dagen, soms zelfs weken mee vooruit. Gisteravond, terugkomend van een avondwandeling, hoorde ik aan de overkant … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CIXL: Het ruikt hier naar kamelen
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CXXXVIII: Onbekend maar niet onbegrepen
Ze heette Hendrikje van Andel-Schipper, en ze was gedurende een korte periode in haar lange leven een bekende Nederlander. Om precies te zijn: vanaf haar optreden in de TV-show van Ivo Niehe, waarvan ik laatst nog een fragment herhaald zag. Toevallig hoorde ik haar naam deze week nog op de radio. Haar bekendheid ontleende zij aan het feit dat zij eventjes de oudst bekende mens … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CXXXVIII: Onbekend maar niet onbegrepen
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CXXXVII: Iets waar ik eigenlijk niks VAN weet
Laatst zei ik het weer, en iedere keer dat ik het zeg denk ik: Hee wat gek! Ik zei Daar weet ik niks VAN. Ik zei niet Daar weet ik NIKS van, want dat bedoelde ik niet. Is er verschil in betekenis dan? Nou ja, dat is de vraag die ik in dit miniatuurtje hoop te beantwoorden, maar ik kan nu al verklappen dat het wel zo voelt. "Of niet soms?," zou ik daar retorisch aan toe kunnen … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CXXXVII: Iets waar ik eigenlijk niks VAN weet
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CXXXVI: Het ‘moet’ ‘anders’
Het is met een zekere aarzeling dat ik het doe, maar ik doe het toch. Ik ga iets zeggen van het stuk van Jan Stroop in de Volkskrant. Niet dat ik het met de strekking ervan zo oneens ben, ik struikel een beetje over de retorische vorm. Ik geloof niet dat er één lezer is die het voor het lezen van het artikel met Jan Stroop oneens was, en na lezing uitroept: "Nou je het zegt, zo … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CXXXVI: Het ‘moet’ ‘anders’
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CXXXV: GeenStijl door de knieën
Door Peter-Arno Coppen Het taalgebruik op de website GeenStijl is een hachelijk onderzoeksobject. Doordat het opzettelijk afwijkt van de gevestigde orde loopt elke analyse het risico op een reactie. En dan bedoel ik niet zozeer commentaar, maar de reactie dat de taalgebruikers hun taal bewust gaan veranderen om de analyse te frustreren. Je moet dus snel zijn: blootleggen, … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CXXXV: GeenStijl door de knieën
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CXXXIV: Hilariteit om een hulpwerkwoord
De meeste grappen zijn talig. Vaak gaat het om een dubbelzinnig woordje (Reken af met valse euro's), soms om een spelfout (Dames hakken €5.00), of een niet-bedoelde woorgroepenstructuur die zich opdringt (Ze kookt 's middags, 's avonds bedient ze, en warmt een ander meisje op). Ik citeer deze voorbeelden uit één enkele aflevering uit de rubriek Ruggespraak in het tijdschrift … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CXXXIV: Hilariteit om een hulpwerkwoord
Lit: Pas verschenen: Antrekoo en kipfilet. Peinzingen over optimaal en pessimaal taalgebruik
Bij boekhandel Jansen en de Feijter in Velp is een bundel verschenen van korte artikelen over taal, van de hand van Frans Lisman (1939). De artikelen zijn deels eerder gepubliceerd in Voeksnieuws, het blad voor Shell-gepensioneerden, en in Onze Taal.Lisman, die rechten studeerde in Leiden en tot zijn pensionering in bij Akzo Nobel en Shell werkte, stelde in die functie … [Lees meer...] overLit: Pas verschenen: Antrekoo en kipfilet. Peinzingen over optimaal en pessimaal taalgebruik
Col: Linguïstisch Miniatuurtje CXXXIII: De hoedanigheden van Bilderdijk en Montague
Sinds ik in het bezit ben van de cd-rom Taal & Letteren 19e eeuw, met 38.378 pagina's uit taalkundige tijdschriften uit de negentiende eeuw, mag ik daar graag af en toe een paar artikeltjes uit lezen. Het is niet allemaal even sprankelend en interessant, maar zo af en toe zitten er bepaald scherpe stukjes tussen. Die negentiende-eeuwers waren soms een stuk minder vriendelijk … [Lees meer...] overCol: Linguïstisch Miniatuurtje CXXXIII: De hoedanigheden van Bilderdijk en Montague
