Niet iedereen weet dat de historische taalkunde met behulp van fonologische reconstructie en de vroegmoderne grammatica’s vrij nauwkeurig kan bepalen hoe het Nederlands van de zeventiende eeuw geklonken moet hebben. Om de taal en tekst van de zeventiende eeuw dichter bij het grote publiek te brengen, hebben Ineke Huysman (Huygens ING) en Peter-Alexander Kerkhof (Universiteit … [Lees meer...] overHoe klonk Johan de Witt? Reconstructie van 17e-eeuws Hollands
Artikel
Gedicht: 5.13 en 5.14
Twee sonnetten uit de door Bas Jongenelen samengestelde sonnettenkransenkrans (14 x 14 sonnetten (van 14 regels)), inclusief per krans een meestersonnet, plus een grootmeestersonnet. Titel: Problemen, dingen, zooi en tribulaties. 5.13 Hij bezigt taal van dwazen en van lijpen,begrijpt de halve tijd niet wat hij zegt,lult recht wat krom is en wat krom is recht:de vaagtaal … [Lees meer...] overGedicht: 5.13 en 5.14
Wat gebeurt er met sk-?
Door Henk Wolf In de loop van de eeuwen is sk- in veel Nederlandse dialecten veranderd in sch-. Zo zijn schijnen en schaap de vormen geworden die in de standaardtaal in gebruik zijn. Niet alle dialecten hebben echter aan dat proces meegedaan. Zie het bovenstaande kaartje van Jan Stroop. Bovendien zijn er hier en daar ook onvolledige veranderingen, waarbij de medeklinker na … [Lees meer...] overWat gebeurt er met sk-?
Multatuli de klager
Multatuli verknipt (13) In deze donkere dagen vertelt Chris van de Ven, liefhebber van Multatuli en auteur van Multatuli verknipt, iedere dag over zijn favoriete auteur. … [Lees meer...] overMultatuli de klager
Vlogboek – Wantrouw wij. Over Wij zijn licht van Gerda Blees
In deze video bespreekt Jörgen de roman Wij zijn licht van Gerda Blees, waarin het wij-persperctief een verzameling alwetende vertellers met een beperkte blik oplevert. (Bekijk deze video op YouTube.) Deze video borduurt voort op de video over De heilige Antonio van Arnon Grunberg. … [Lees meer...] overVlogboek – Wantrouw wij. Over Wij zijn licht van Gerda Blees
genezen / herstellen
Verwarwoordenboek vervolg (198) genezen / herstellen 198 Er is een overlap in betekenis, maar herstellen is veel ruimer. … [Lees meer...] overgenezen / herstellen
Gijsbreght van Aemstel, de lockdown-editie
Nu spelen voor publiek rond de jaarwisseling verboden is, komt Theater Kwast op zondag 3 januari 2021 met een hoorspel-editie van de Gijsbreght van Aemstel live vanuit de oude Schouburgh. Om zo voor het vierde jaar op rij het nieuwe jaar te openen met Vondels beroemdste toneelstuk. Op 3 januari 1638 opende de eerste Amsterdamse Schouwburg op de Keizersgracht haar poorten, met … [Lees meer...] overGijsbreght van Aemstel, de lockdown-editie
Taal die niet bestaat
Door Marten van der Meulen Ik lees graag The Guardian. Ik voel me daardoor een beetje een snob, maar ik vind het nou eenmaal een goede krant. De literatuurrecensies gaan over boeken die mij interesseren, en zelfs een artikel over het succes van Maradona wordt gelinkt aan de migratiegeschiedenis van Argentinië. Maar gaat het over taal, dan blijkt The Guardian net zulke … [Lees meer...] overTaal die niet bestaat
‘met lyriek heeft dit niks meer te maken’
Pronomina in de hedendaagse Nederlandse lyriek (5: Geert Buelens, Ofwa) De flaptekst van de bundel Ofwa (2020) van Geert Buelens is zelf een gedicht dat niet binnenin is afgedrukt, maar er wel bijhoort – dat om preciezer te zijn uit drie delen bestaat, van elkaar gescheiden door een groen streepje, waarbij ieder van die delen een soort samenvatting geeft van de drie … [Lees meer...] over‘met lyriek heeft dit niks meer te maken’
Octavie Wolters leest Harry Mulisch
Harry Mulisch (1927-2010) was schrijver en naar eigen zeggen ‘de Tweede Wereldoorlog’. Hij publiceerde De ontdekking van de hemel bij zijn 65e verjaardag. Presentatie, format, productie, vogels en muziek: Michiel van de Weerthof. De ganzen zijn opgenomen door Klankbeeld bij het Haarsteegse Wiel. Het verblijf wordt mede mogelijk gemaakt door de Nederlandse Taalunie. … [Lees meer...] overOctavie Wolters leest Harry Mulisch
Gedicht: Wout Waanders • Sasha naar het vliegveld brengen
Uit Parkplan, de debuutbundel van Wout Waanders. Sasha naar het vliegveld brengen We hebben Sasha naar het vliegveld gebracht,afgelopen dinsdag, met een knisperende zon op onze achterruitradioliedje van REM op de bijrijdersstoel. Sasha zat met haar koffer op haar schootnaar buiten te kijken. Ik heb haar niet meer om dat boek gevraagd. Sommigen vinden het zeer … [Lees meer...] overGedicht: Wout Waanders • Sasha naar het vliegveld brengen
Vereenvoudiging van het Friese lidwoordsysteem in Duitsland?
Door Henk Wolf Het Frans heeft een behoorlijk simpel systeem van bepaalde lidwoorden: er zijn er maar vijf: l', le, la, 'leh' en 'lez' (die laatste twee allebei als les geschreven) en de keuze ervan wordt vrij eenduidig bepaald door de factoren woordgeslacht, getal en beginklank van het volgende woord. De enige echte afwijkingen daarvan zijn van die gekke combinaties als in … [Lees meer...] overVereenvoudiging van het Friese lidwoordsysteem in Duitsland?
Multatuli de armlastige
Multatuli verknipt (12) In deze donkere dagen vertelt Chris van de Ven, liefhebber van Multatuli en auteur van Multatuli verknipt, iedere dag over zijn favoriete auteur. … [Lees meer...] overMultatuli de armlastige
Grote Taaldag 2021
Anéla, AVT en LOT presenteren met trots het programma van de Grote Taaldag (GTD) / Nederlandse Jaarlijkse Taaldag (DALD) 2021. De dag vindt online plaats via Zoom op vrijdag 29 januari. Een elektronisch boekje met samenvattingen komt in januari beschikbaar. Deelnemers kunnen zich nu alvast registreren. … [Lees meer...] overGrote Taaldag 2021
Uitslag en antwoorden van de Willem Elsschotkwis
Door Roland de Bonth Alle vier de kaarsen van de adventskrans zijn ontstoken en daarmee is de inzendtermijn van de Willem Elsschotquiz voorbij. De hoogste tijd dus om de antwoorden op de vragen te geven en de winnaar van de Edammer kaasbol bekend te maken. … [Lees meer...] overUitslag en antwoorden van de Willem Elsschotkwis
Frank Willaert leest Willem Frederik Hermans
Door Frank Willaert Met De donkere kamer van Damokles (1958) van W.F. Hermans komen we in een inktzwarte wereld terecht, letterlijk zelfs want het verhaal speelt zich af tijdens de tweede wereldoorlog. Dreiging is er overal en niets is wat het lijkt. De grenzen tussen waarheid en leugen, schuld en onschuld, goed en kwaad zijn er opgeheven. Is het hoofdpersonage Henri … [Lees meer...] overFrank Willaert leest Willem Frederik Hermans
Het zwarte Afrikaans van Namibië emancipeert zich
Het Afrikaans is geen officiële taal meer in Namibië sinds het land dertig jaar geleden onafhankelijk werd van Zuid-Afrika. Die rol wordt tegenwoordig vervuld door het Engels. Toch speelt de taal nog een belangrijke rol in het dagelijks leven, als een lingua franca. En wat blijkt: langzaam ontwikkelt zich, in ieder geval onder de zwarte bevolking van Namibië, een eigen … [Lees meer...] overHet zwarte Afrikaans van Namibië emancipeert zich
Jan van der Mast leest Toon Tellegen
Jan van der Mast is toneel- en romanschrijver, biograaf en Delftenaar van het jaar 2019.Toon Tellegen (geboren 1941) is een Nederlandse schrijver, arts en dichter die vooral bekend is om zijn kinderboeken. Presentatie, format, productie, vogels en muziek: Michiel van de Weerthof. De ganzen zijn opgenomen door Klankbeeld bij het Haarsteegse Wiel. Het verblijf wordt mede … [Lees meer...] overJan van der Mast leest Toon Tellegen
Gedicht: C.S. Adama van Scheltema • Bede
Bede Schoonheid, die in de hemel zijt,Die de eeuwigheid heeft opgeschreven,Geef ons iets van uw eindloosheid,Geef ons van uw verhevenheid,Van uw geweldigheid -Om groot te leven! Schoonheid, die in de wereld zijt,Die tussen mensen hangt te beven,Geef ons van uw eenvoudigheid,Geef van uw mededeelzaamheid,Van uw deemoedigheid -Om goed te leven! Schoonheid, die in ons … [Lees meer...] overGedicht: C.S. Adama van Scheltema • Bede
Multatuli de vader
Multatuli verknipt (11) In deze donkere dagen vertelt Chris van de Ven, liefhebber van Multatuli en auteur van Multatuli verknipt, iedere dag over zijn favoriete auteur. … [Lees meer...] overMultatuli de vader
Online lezing ‘Grol en gloei’ – Toonder en de nonsens
Neerlandicus en Bommelkenner Klaas Driebergen organiseert momenteel een aantal ‘online Bommellezingen’. De eerstvolgende gaat over nonsenstaal en -poëzie bij Marten Toonder en vindt plaats op donderdagavond 7 januari aanstaande om 20:00 uur. Marten Toonder was bijzonder creatief met taal. Hij speelde niet alleen met taal, maar verzon ook nieuwe taal. Een aantal … [Lees meer...] overOnline lezing ‘Grol en gloei’ – Toonder en de nonsens
Vooys 38.4 ‘De Toekomst’ is er!
In de vierde en laatste editie van dit jaar legt Vooys de focus op de toekomst. Auteurs hebben zich gericht op de studie van een toekomstgericht onderwerp. … [Lees meer...] overVooys 38.4 ‘De Toekomst’ is er!
Het Bilderdijk-journaal
Op vrijdag 18 december – zijn sterfdag – stond dichter Willem Bilderdijk (1756-1831) centraal in het online Bilderdijk-journaal van de Universitaire Bibliotheken Leiden (UBL) en de werkgroep Vereniging ‘Het Bilderdijk-Museum’. In het Bilderdijk-journaal laten experts, liefhebbers en studenten hun licht schijnen over de collectie, het werk en de persoon Bilderdijk. Met de … [Lees meer...] overHet Bilderdijk-journaal
Top 20 van Nederlandstalige Protestalbums: 20. Marijke Nekeman en Ineke Verdoner, Van binnen naar buiten (1981)
door Laurens Ham Je moet het maar durven: je album Van binnen naar buiten noemen en er pontificaal een gestileerde afbeelding van een barende vrouw op zetten. Marijke Nekeman en Ineke Verdoner deden het op hun enige duoalbum uit 1981. Wie het geluk heeft een exemplaar aan te treffen – online kun je er bijna niets van terugvinden – zal dit album ongetwijfeld … [Lees meer...] overTop 20 van Nederlandstalige Protestalbums: 20. Marijke Nekeman en Ineke Verdoner, Van binnen naar buiten (1981)
Nederlandse plaatsnamen vóór 1200
door Arend Quack Het 'Lexicon van Nederlandse toponiemen tot 1200' (LNT) is een nuttig handboek voor de naamkundige, waarin de meeste Nederlandse plaatsnamen die vóór 1200 zijn aangetroffen zijn opgenomen. Toch zijn er soms nog buitenlandse bronnen, waarin vindplaatsen van zulke plaatsnamen voorkomen, die niet in LNT staan. De Oudhoogduitse glossen zijn hier een voorbeeld … [Lees meer...] overNederlandse plaatsnamen vóór 1200
