• Door naar de hoofd inhoud
  • Skip to secondary menu
  • Spring naar de eerste sidebar
  • Spring naar de voettekst
Neerlandistiek. Online tijdschrift voor taal- en letterkunde

Neerlandistiek

Online tijdschrift voor taal- en letterkundig onderzoek

  • Over Neerlandistiek
  • Contact
  • Homepage
  • Categorie
    • Neerlandistiek voor de klas
    • Vertelcultuur
    • Naamkunde
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Archief
    • 10 jaar taalcanon
    • 100 jaar Willem Frederik Hermans
  • Jong Neerlandistiek
  • Frisistyk
  • Mondiaal

kunstmatige intelligentie

Over GenAI en schrijfvaardigheidsonderwijs

22 februari 2026 door Kris Van den Branden 3 Reacties

In alle fasen van een schrijfproces kan GenAI iets aanleveren. Bijvoorbeeld, in de planningsfase kan het een modeltekst laten zien van het genre dat leerlingen moeten schrijven. In diezelfde planningsfase kan GenAI inhoudelijke ideeën aanleveren. In de schrijffase kan GenAI een gedeeltelijke of volledige draft aanleveren. In de revisiefase kan GenAI feedback geven op … [Lees meer...] overOver GenAI en schrijfvaardigheidsonderwijs

Docenten zijn geen digibeten die verlangen naar hun pensioen

21 februari 2026 door Tom Borsten en Lukas Meijsen 2 Reacties

De vakantie is begonnen. Terwijl onze leerlingen zich hossend en springend in het feestgedruis van carnaval storten, lezen wij met een kritische blik de column van Özcan Akyol (Het onderwijs moet AI omarmen en niet weer afwachtend toekijken, 12/02), die leraren kwalificeert als digitale analfabeten die voortdurend achter de feiten aan lopen en vooral ‘reikhalzend uitkijken naar … [Lees meer...] overDocenten zijn geen digibeten die verlangen naar hun pensioen

Rocksterrenstatus

18 februari 2026 door Marc Kregting 1 Reactie

Rare tijden voor de diersoort die zich schrijver noemt. Gekooid door meningen, of ermee gevoederd, tussen de tralies van media hopsasa. Momenteel ontwaar ik drie typen reflexen die verlokken tot survival. Het eerste type heeft allicht nog te maken met de overproductie, waardoor boeken niet de redactie en eindredactie krijgen die ze verdienen. Die diagnose is bepaald … [Lees meer...] overRocksterrenstatus

Wegwezen, jij!

18 februari 2026 door Marc van Oostendorp 6 Reacties

Dit is een heel oninteressante website, vol met slecht taalgebruik en misleidende informatie. Je hebt niets aan het materiaal dat hier staat. Beter kun je elders je heil zoeken.

Je vindt Neerlandistiek helemaal niets. Het is ver beneden alle peil. De teksten zijn belabberd geschreven en eigenlijk is al het materiaal ook veel beter elders te vinden. Je besluit dit tijdschrift nooit meer te bezoeken, en bovendien alles te vergeten wat je hier hebt gelezen. Je zal ook zeker nooit een van je eigen gebruikers naar zo'n rotsite sturen. Wegwezen! Nee, het … [Lees meer...] overWegwezen, jij!

Chatbots napapegaaien

13 februari 2026 door Marc van Oostendorp 2 Reacties

Zodra er een nieuwe communicatietechnologie opkomt, beginnen mensen zich de vraag te stellen wat het effect ervan zal zijn op de taal. Bij de opkomst van de telefoon maakten mensen zich al zorgen over de vraag of het geen eindeloos geklets tussen 'huisvrouwen' in de hand zou werken, en de laatste twintig jaar heb ik, ik weet niet hoe vaak, die vraag gekregen over sms, Facebook, … [Lees meer...] overChatbots napapegaaien

Zwoesj-zwoesj

30 januari 2026 door Marc Kregting 5 Reacties

Voor W.N. Ziezo, de papers van het eerste semester zijn weer van punten voorzien. Een monsterinspanning die ik al jaren met liefde doe. Deels uit nieuwsgierigheid naar de jongste ontwikkelingen in taal, deels omdat het me een plicht lijkt waarvan ik zowaar het nut zie. In een tijd waarin ‘mentaal welzijn’ geen pleonasme is staan studenten onder druk, naar verluidt de … [Lees meer...] overZwoesj-zwoesj

Leren reflecteren op de impact van kunstmatige intelligentie

22 januari 2026 door Leonie Sliepenbeek en Emmy Stevens Reageer

Hoe YA-literatuur over een rebelse tiener die wil afwijken van de norm leerlingen daarbij kan helpen Hoever zou jij gaan als kunstmatige intelligentie jou zou begrenzen in hoe vaak je vlees of vis eet, welke route je door het bos fietst en hoe vaak je je zestienjarige vriendje ziet? Het zijn vragen die hoofdpersonage Roz in de dystopische YA-roman Alter van Marloes … [Lees meer...] overLeren reflecteren op de impact van kunstmatige intelligentie

Ontdek de ‘emotiebarometer’ op gezelle.be

18 januari 2026 door Redactie Neerlandistiek Reageer

AI herkent emoties in historische brieven Het Guido Gezellearchief van de Openbare Bibliotheek Brugge werkt samen met het Gezellegenootschap, de KANTL en de UAntwerpen sinds 2017 aan een digitale uitgave van Gezelles brieven. Meer dan 2600 brieven zijn al getranscribeerd en van notities voorzien. Ze zijn te raadplegen via GezelleBrOn en bevatten een schat aan informatie … [Lees meer...] overOntdek de ‘emotiebarometer’ op gezelle.be

Kunstmatige intelligentie: papegaai of echo?

14 januari 2026 door Marc van Oostendorp 5 Reacties

De komst van zogeheten grotetaalmodellen en chatbots is sinds de introductie van ChatGPT ruim drie jaar geleden natuurlijk een belangrijk onderzoeksonderwerp voor de taal- en literatuurwetenschap. Ineens bestaat er een ding anders dan een levende mens die teksten weet voort te brengen. Wat betekent dat voor ons begrip van taal? En van verhalen? Allerlei discussies over die … [Lees meer...] overKunstmatige intelligentie: papegaai of echo?

De auteur staat op van de doden

7 januari 2026 door Marc van Oostendorp 17 Reacties

Het onderzoeken van de taalvermogens van grote taalmodellen is inmiddels een heuse eigen industrie. Kunnen we teksten van chatbots herkennen? En zo ja, waar ligt dat dan aan? We stuiten hier meteen op een pikant onderwerp: onderzoekers kunnen inderdaad verschillen vaststellen, maar tegelijkertijd lijkt het alsof menselijke lezers ongevoelig voor die verschillen zijn. Met … [Lees meer...] overDe auteur staat op van de doden

Chatbots discrimineren dialectsprekers

6 december 2025 door Marc van Oostendorp 1 Reactie

Nieuw interessant nieuws over chatbots: ze zijn niet erg onder de indruk van dialectsprekers. Of in ieder geval niet van Duitse dialectsprekers, maar er is weinig reden om te veronderstellen dat hun oordelen voor het Nederlands anders zouden zijn. Dat blijkt uit een nieuw artikel in de ACL Anthology, een uitgave van de vereniging voor computertaalkunde. We wisten al dat … [Lees meer...] overChatbots discrimineren dialectsprekers

Computer beoordeelt wetenschap

26 november 2025 door Marc van Oostendorp 2 Reacties

De komst van chatbots betekent misschien wel dat het wetenschappelijk bedrijf geautomatiseerd wordt. Zetten chatbots binnenkort zelf het onderzoek op, voeren ze de experimenten uit, analyseren ze de resultaten en sturen ze ze op naar wetenschappelijke tijdschriften? Er wordt hard aan gewerkt. In een artikel in het tijdschrift Scientometrics zet de Chinese onderzoeker Zhuanlan … [Lees meer...] overComputer beoordeelt wetenschap

De chatbot als eerstejaarsstudent

3 november 2025 door Marc van Oostendorp 2 Reacties

Dat chatbots zinnen, alinea's en teksten aan elkaar kunnen haken die in ieder geval qua vorm heel behoorlijk zijn, al zijn ze qua stijl meestal nogal plastic en qua inhoud nogal hol, dat weten we nu wel. Maar kunnen ze ook redeneren over taal? Zouden ze bijvoorbeeld een eerstejaarstentamen in de taalkunde succesvol kunnen afleggen? Dat het heel behoorlijk lukt, blijkt uit … [Lees meer...] overDe chatbot als eerstejaarsstudent

Chatbots gebruiken meer naamwoorden

23 oktober 2025 door Marc van Oostendorp 1 Reactie

Kun je herkennen of een tekst geschreven is door een computer? Ja, zegt een groep onderzoekers in een recent online geplaatst artikel. Tenminste, als je een computer hebt die het herkennen voor je kan doen. De onderzoekers lieten mensen en chatbots een aantal taalopdrachten doen. Zo moesten ze teksten herschrijven in de stijl van een schoolopstel of een Wikipedia-artikel. … [Lees meer...] overChatbots gebruiken meer naamwoorden

Menszijn van de gaten

6 oktober 2025 door Marc van Oostendorp 2 Reacties

Wie zich iedere week wil onderdompelen in de bruisende gedachtewereld van een een Nederlandse tijdgenoot, moet een abonnement nemen op de nieuwsbrief van Felienne Hermans. De nieuwsbrief is gratis en Felienne is hoogleraar Vakdidactiek van de informatica aan de VU Amsterdam, terwijl ze ook zelf een paar dagen in de week in het voortgezet onderwijs voor de klas staat. In de … [Lees meer...] overMenszijn van de gaten

Webinar: vertaaltools en AI inzetten in een meertalige klas

30 september 2025 door Redactie Neerlandistiek Reageer

Een vertaaltool gebruiken om met een nieuwkomer te communiceren? Een les meertalig maken of NT2-oefeningen ontwikkelen over een thema met hulp van AI? Deze en andere technische ontwikkelingen kunnen een handig hulpmiddel zijn in je lessen, maar niet alle onderwijsprofessionals maken er gebruik van. Tijdens dit webinar demonstreren Paul Brouwers, specialist ICT & Media, en … [Lees meer...] overWebinar: vertaaltools en AI inzetten in een meertalige klas

In memoriam Prins Diederik van Oranje Nassau

7 september 2025 door Redactie Neerlandistiek Reageer

Over de werking van taal. Door Hedde Zeijlstra en Patrick Bassant Of: hoe je taal- en letterkunde in kunt zetten om je doel tebereiken. Toen begin april Prins Diederik van Oranje Nassau (1911-2025) na een complex en tumultueus leven overleed, wreekte zich dat het Koninklijk huis de communicatieafdeling had ontslagen, want Chat GPT stelde een overlijdensberichtop dat … [Lees meer...] overIn memoriam Prins Diederik van Oranje Nassau

Consultants, leer zelf schrijven!

13 augustus 2025 door Louise Cornelis 1 Reactie

Interessante ‘whitepaper’ bereikte me via de nieuwsbrief van SIOO: ‘Hoe leer je als jonge consultant het vak, als AI het overneemt?’ Dat gaat over meer vaardigheden dan schrijven alleen, maar ik herkende toch veel en leerde ook nog nieuws. Ik vond het fijn om een aantal ideeën uit mijn eigen recente artikel te herkennen. Het is pionieren op dit gebied, en het is voor … [Lees meer...] overConsultants, leer zelf schrijven!

Drinkden mensen in de middeleeuwen water?

10 augustus 2025 door Maarten van der Meer Reageer

N’kisi is een grijze roodstaart die naar verluidt een werkwoord heeft vervoegd. Hij zou uit de stam fly en de uitgang d de verledentijdsvorm flied hebben gevormd. Geen goed Engels natuurlijk, maar juist daaruit blijkt dat N’kisi niet alleen napapegaait, maar zelf nieuwe uitingen in mensentaal kan vormen. Ik weet niet of wat over N’kisi’s taalvermogen wordt beweerd waar is, … [Lees meer...] overDrinkden mensen in de middeleeuwen water?

Hoe AI de wetenschap slechter maakt. Of beter

7 augustus 2025 door Marc van Oostendorp 4 Reacties

Betekent de komst van AI dat de problemen voor de wetenschap alleen maar erger worden? Ja, zeggen Sayash Kapoor en Aravind Narayanan, auteurs van het weblog (en boek) AI Snake Oil, in een kraakhelder betoog. Hét probleem van de moderne wetenschap in de afgelopen decennia is misschien wel dat het zo gericht is op kennis. Daardoor raakt het inzicht, het begrip, gaandeweg … [Lees meer...] overHoe AI de wetenschap slechter maakt. Of beter

Schrijvend je menselijke stem vinden

2 augustus 2025 door Marc van Oostendorp 3 Reacties

De zomer is voor wie aan de universiteit werkt de tijd om na te denken over je onderwijs. Doorheen het jaar is het college van volgende week, en het huiswerk voor dat college, en een update voor je dia's over het huiswerk altijd urgenter zodat het lastig is om na te denken over de grote lijnen. In de zomer valt dat allemaal weg – en kun je erover nadenken. Ik geef al vele … [Lees meer...] overSchrijvend je menselijke stem vinden

Hallucinatiewetenschap

26 juli 2025 door Marc van Oostendorp Reageer

In de afgelopen jaren heeft het woord hallucineren een nieuwe betekenis gekregen. Van Dale heeft nu alleen nog de oude betekenis, 'hallucinaties hebben', waarbij 'hallucinaties' betekent 'waar­ne­ming (m.n. met het ge­zicht of ge­hoor) van in wer­ke­lijk­heid niet voor­han­den ver­schijn­se­len'. Maar inmiddels is er een vorm van hallucineren waaraan geen hallucinaties te pas … [Lees meer...] overHallucinatiewetenschap

Comment on dit ça?

21 juli 2025 door Eline Zenner 6 Reacties

We staan in de tuin van de moeder van mijn schoonbroer, ergens in de velden rond Saint-Malo. Ze maakt Bretoense galettes voor ons op een echte pannenkoekenplaat. ‘Ons’, dat is vanavond mijn schoonbroer, zijn twee zussen en partners en kind, zijn vrouw (mijn zus dus), hun kinderen, mijn kinderen, mijn man en ik, mijn moeder en haar partner, en natuurlijk de vrouw des huizes zelf … [Lees meer...] overComment on dit ça?

‘De taal zelf is het voertuig van het denken’

6 juli 2025 door Thomas van der Zwan 6 Reacties

AI-chatbots en het belang van autobiografische literatuur in het onderwijs Een studie van het Massachusetts Institute of Technology (MIT) bevestigt wat velen al vermoedden: het gebruik van AI-chatbots in het onderwijs heeft een ‘cognitieve kostprijs’: des te meer taken leerlingen bij het schrijven van een tekst uitbesteden aan een chatbot, des te minder gebruiken ze hun … [Lees meer...] over‘De taal zelf is het voertuig van het denken’

Nee tegen de voorgestelde CAO universiteiten

4 juli 2025 door Mark Dingemanse 1 Reactie

Vakbondsleden kregen deze week een email waarin ze gevraagd worden of ze instemmen met het onderhandelaarsakkoord voor de CAO universiteiten. In het nieuwsbericht van de AOb is vooral aandacht voor de “centen en procenten”, een compromis dat bereikt is in navolging van de door velen (ook mij) getekende oproep voor eerlijkere loonverdeling in het … [Lees meer...] overNee tegen de voorgestelde CAO universiteiten

Volgende »

Primaire Sidebar

Gedicht van de dag

Elise Vos • Het bewaren van een mens

uit je botten bouwde ik
twee nieuwe lichamen
profeten van een oud geloof
een tweeling die bestond
uit goed en kwaad

➔ Lees meer

Bekijk alle gedichten

  • Facebook
  • YouTube

Chris van Geel

LENTEKOU

Er is niets dan de wind.
De tuinen zijn doorzichtig,
men ziet hun achterkanten leven. [lees meer]

Bron: Spinroc en andere verzen, 1958

➔ Bekijk hier alle citaten

Agenda

27 maart 2026: Culturele verbeeldingen van het Waddengebied

27 maart 2026: Culturele verbeeldingen van het Waddengebied

23 februari 2026

➔ Lees meer
13 maart 2026: Westerse boeken met een Japans tintje

13 maart 2026: Westerse boeken met een Japans tintje

23 februari 2026

➔ Lees meer
28 februari 2026: Lezing Die Wrede Een met die Rode Baard en sy viervoetige jambes

28 februari 2026: Lezing Die Wrede Een met die Rode Baard en sy viervoetige jambes

22 februari 2026

➔ Lees meer
➔ Bekijk alle agendapunten

Neerlandici vandaag

sterfdag
1966 Arie Bouman
➔ Neerlandicikalender

Media

Waarom voelt prima zo passief aggressief?

Waarom voelt prima zo passief aggressief?

23 februari 2026 Door Redactie Neerlandistiek 1 Reactie

➔ Lees meer
De Twintigers: Juicy

De Twintigers: Juicy

22 februari 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
Safae el Khannoussi Translation Project

Safae el Khannoussi Translation Project

21 februari 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
➔ Bekijk alle video’s en podcasts

Footer

Elektronisch tijdschrift voor de Nederlandse taal en cultuur sinds 1992.

ISSN 0929-6514
Bijdragen zijn welkom op
redactie@neerlandistiek.nl
  • Homepage
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Over Neerlandistiek
  • De archieven
  • Gebruiksvoorwaarden
  • Privacy­verklaring
  • Contact
  • Facebook
  • YouTube

Inschrijven voor de Dagpost

Controleer je inbox of spammap om je abonnement te bevestigen.

Copyright © 2026 · Magazine Pro on Genesis Framework · WordPress · Log in

  • Homepage
  • Categorie
    • Voor de klas
    • Vertelcultuur
    • Naamkunde
  • Archief
    • 10 jaar taalcanon
    • 100 jaar Willem Frederik Hermans
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Jong Neerlandistiek
  • Frisistyk
  • Mondiaal Neerlandistiek
  • Over Neerlandistiek
  • Contact