Koop ik een nieuwe roman, louter omdat ik zag dat er een lovende recensie over geschreven was (ik las de recensie overigens niet eens, maar vertrouwde op de kwaliteit van de bron, de klaterende kop boven het stuk en de vijf sterren of ballen erbij, het maximum aantal), struikel ik al lezend toch weer over de stijl, de formuleringen, en ook over de geringe voortgang die er in … [Lees meer...] overToch weer gestruikeld
letterkunde
Een avond in het zeehondencentrum
Op maandag 12 september bezocht ik het zeehondencentrum in Pieterburen om een lezing van auteur en radiomaker Mathijs Deen bij te wonen. Op het eerste gezicht lijkt een zeehondencentrum misschien een vreemde plaats voor een lezing over literatuur. Doorgaans vinden literaire avonden plaats in een bibliotheek of boekhandel. Toch past het zeehondencentrum uitstekend bij een … [Lees meer...] overEen avond in het zeehondencentrum
‘Om niet te hoeven stoppen van geluk’
Heel de wereld wordt wakker in de context van de jeugdpoëziebloemlezing Het zijn goede tijden voor de kinderpoëzie. Vrijwel tegelijk met de mooie debuutbundel Ik denk dat ik ontvoerd ben (Querido) van Pim Lammers verscheen bij Gottmer een dikke bloemlezing met gedichten voor jonge lezers. Jaap Robben selecteerde voor Heel de wereld wordt wakker 333 gedichten van 111 … [Lees meer...] over‘Om niet te hoeven stoppen van geluk’
Het koloniaal gehalte van Multatuli’s Max Havelaar
Afgelopen week werd er in NRC door Jacqueline Bel een stevige terechtwijzing uitgedeeld. Het is ook bizar dat literair historicus René van Stipriaan Multatuli in NRC karakteriseerde als een auteur die „in de eerste plaats aanbevelingen deed om de exploitatie van de kolonie Nederlands-Indië te verbeteren”. Van Stipriaan weet wel beter: bijvoorbeeld dat de Indonesische … [Lees meer...] overHet koloniaal gehalte van Multatuli’s Max Havelaar
De dagen
Willem van Toorn (1935) is een van de meest productieve en veelzijdige schrijvers van nu. Afwezig tijdens de Nacht van de Poëzie, maar aanwezig in de festivalbundel met een gedicht voor en over Remco Campert, en met zijn nieuwe dichtbundel De dagen. Dat het mis is in de wereld weet deze nestor als geen ander: de aarde is hard van droogte en hitte, uitgeputte kraanvogels … [Lees meer...] overDe dagen
Tussen het prikkeldraad afgerasterd
Alleen al de opzienbarende lengte van het artikel dat Brigit Kooijman in NRC publiceerde trok mijn aandacht. Daarna fascineerde meteen het onderwerp, zo vanzelfsprekend dat het gebrek aan tekst erover met terugwerkende kracht opvalt. Wat doet een polemiek met betrokkenen? Kooijman pluist daarvoor ‘De nieuwe Revisor’ uit, het verwoestende artikel tegen … [Lees meer...] overTussen het prikkeldraad afgerasterd
26 november 2022: Studiedag Gezellegenootschap ‘Taalbroeders’
Studiedag Gezellegenootschap in de KANTL (Gent): Taalbroeders. Gezelles correspondentie met leden van de Koninklijke Vlaamsche Academie voor Taal- en Letterkunde In 1886 stond Guido Gezelle mee aan de wieg van de Koninklijke Vlaamsche Academie voor Taal- en Letterkunde, de huidige KANTL. De taalfanaat Gezelle voerde een drukke briefwisseling met 51 van zijn medeleden, de … [Lees meer...] over26 november 2022: Studiedag Gezellegenootschap ‘Taalbroeders’
Sociale media: de wrede vijand van het leesplezier, of toch een zegen?
Tot de derde klas van de middelbare school had ik nog nooit een roman aangeraakt. In 4 vwo stond Anne bij ons voor de klas: de leukste docente Nederlands ever. Haar enthousiasme voor boeken stak mij vrijwel meteen aan. Ze liet me zien dat literatuur helemaal niet iets ouds en stoffigs was, zoals ik doorgaans dacht. Boeken hoeven niet Reve-ish, Mulish-achtig, of Hermanserig te … [Lees meer...] overSociale media: de wrede vijand van het leesplezier, of toch een zegen?
26 oktober 2022: Hermans helemaal
DATUM: Woensdag 26 okt 2022 17.00 – 18.30LOCATIE: SPUI25 Het wereldbeeld en de werken van Willem Frederik Hermans spreken vandaag, een kwart eeuw na zijn dood, nog altijd aan, en inspireren nieuwe kunstenaars en liefhebbers van de letteren tot nieuwe creaties. Wat verklaart die wonderlijke aantrekkingskracht van een moeilijk man, die zijn talenten in de volle breedte – … [Lees meer...] over26 oktober 2022: Hermans helemaal
Canonieke belevingswereld
In de zinvolle, prettig doorwakkerende, discussie over de Canon van de Nederlandse letterkunde duikt her en der ook weer, als het om scholieren gaat, de gedachte op dat literatuur moet ‘aansluiten bij de belevingswereld’ en ‘herkenning’ moet bieden. Ik verbaas me erover dat deze fenomenen als progressief en zelfs inclusief worden beschouwd, terwijl er in werkelijkheid een zeer … [Lees meer...] overCanonieke belevingswereld
Spoken word-dichters aan de slag met het middeleeuwse Gruuthusehandschrift
In deze video vertelt KB-conservator Ed van der Vlist over het middeleeuwse Gruuthusehandschrift. In dit handschrift vind je 147 liederen, 7 gebeden en 16 Middelnederlandse gedichten, geschreven rond 1400. Waar komt het vandaan? Hoe komt het Gruuthusehandschrift aan zijn naam? En waarom is dit boek zo bijzonder? Thema’s en talen in het Gruuthusehandschrift In de teksten … [Lees meer...] overSpoken word-dichters aan de slag met het middeleeuwse Gruuthusehandschrift
Dit vreeswekkend zotte heden
Joke van Leeuwen is de grootmeester van zowel de trefzekere versregel als van het veelomvattende gedicht. De eerste en de laatste bladzijden van haar nieuwste bundel, 'Aan tafels' (2022), openen met deze regel: ik denk wie ik nabij wil hier aanwezig In die vloeiende vijfvoetige jambe ligt de nadruk niet op het woord 'ik', maar op 'denk' en op de tweede lettergreep van de … [Lees meer...] overDit vreeswekkend zotte heden
Maurice Gilliams: Een mislukt huwelijk en kalme wateren
Aflevering 3 en 4 van de Maurice Gilliams-podcast In het dorp Schilde, waar hij zich verlooft en huwt, schrijft Gilliams zijn beroemdste boek, ‘Elias of het gevecht met de nachtegalen’, dat dan nog uit twee delen bestaat en dat eindigt met Elias' zelfdood. Kort daarna stort de schrijver zelf helemaal in. Aan zijn ziekenhuisbed leert hij Maria kennen, de verpleegster die … [Lees meer...] overMaurice Gilliams: Een mislukt huwelijk en kalme wateren
Digitalisering, canonisering en het ‘slachthuis van de literatuur’
Het digitaliseren van literair erfgoed vergroot de toegankelijkheid en digitale zichtbaarheid van literaire werken en auteurs. Dat is belangrijk voor het onderwijs, voor wetenschappelijk onderzoek en voor onze Nederlandstalige (lees)cultuur. Digitalisering heeft echter ook ongewenste bij-effecten. Juist door de digitale beschikbaarheid van werken wordt de canonisering van een … [Lees meer...] overDigitalisering, canonisering en het ‘slachthuis van de literatuur’
Misschien vinden we ons geheugen ooit terug
Op vrijdag 7 oktober reflecteerden verschillende neerlandici in de Koninklijke Bibliotheek op de resultaten van de canonenquête. Op Neerlandistiek worden de bijdragen van de sprekers gebundeld - opdat de discussie breder kan worden voortgezet. Ik lees in de resultaten van de enquête dat de gemiddelde leeftijd van de respondenten op 54,3 jaar ligt. Dat geeft mij nog net een … [Lees meer...] overMisschien vinden we ons geheugen ooit terug
9 december 2022: Oorlog op afstand
De Lage Landen tussen neutraliteit en betrokkenheid Congres Werkgroep De Moderne TijdVrijdag 9 december 2022, AmsterdamLocatie: Doelenzaal Universiteitsbibliotheek (Singel 425) De Russische inval in Oekraïne veroorzaakte begin dit jaar een schokgolf in Europa. Ook in Nederland en België riepen de beelden van gewonde burgers, gebombardeerde huizen en eindeloze rijen … [Lees meer...] over9 december 2022: Oorlog op afstand
Een enquête naar literaire klassieken en jongeren
Op vrijdag 7 oktober reflecteerden verschillende neerlandici in de Koninklijke Bibliotheek op de resultaten van de canonenquête. Op Neerlandistiek worden de bijdragen van de sprekers gebundeld - opdat de discussie breder kan worden voortgezet. Reden tot het uitzetten van deze enquête was onder meer de vraag of we onze klassieken met een canon kunnen behoeden voor de … [Lees meer...] overEen enquête naar literaire klassieken en jongeren
Die canon? Die kan altijd nog
Op vrijdag 7 oktober reflecteerden verschillende neerlandici in de Koninklijke Bibliotheek op de resultaten van de canonenquête. Op Neerlandistiek worden de bijdragen van de sprekers gebundeld - opdat de discussie breder kan worden voortgezet. De leesambassadeurs van Blink. Ze staan niet in de literaire canon van 2022. De een heet Kluun, een ander Özcan Akyol en de volgende … [Lees meer...] overDie canon? Die kan altijd nog
De canon in de klas
Op vrijdag 7 oktober reflecteerden verschillende neerlandici in de Koninklijke Bibliotheek op de resultaten van de canonenquête. Op Neerlandistiek worden de bijdragen van de sprekers gebundeld - opdat de discussie breder kan worden voortgezet. De canon moet de klas in, omdat goed onderwijs altijd op inhoud georiënteerd is, en zonder canon hebben we geen inhoud.In plaats … [Lees meer...] overDe canon in de klas
Wuivend riet
Canons als inspiratiebron voor het onderwijs Op vrijdag 7 oktober reflecteerden verschillende neerlandici in de Koninklijke Bibliotheek op de resultaten van de canonenquête. Op Neerlandistiek worden de bijdragen van de sprekers gebundeld - opdat de discussie breder kan worden voortgezet. Canon: oorspronkelijke betekenis ‘recht als een rietstengel’, ‘meetlat’.(Irene … [Lees meer...] overWuivend riet
Een nieuwe canon voor Nederlandstalige literatuur
Paden ontstaan door erover te lopen Op vrijdag 7 oktober reflecteerden verschillende neerlandici in de Koninklijke Bibliotheek op de resultaten van de canonenquête. Op Neerlandistiek worden de bijdragen van de sprekers gebundeld - opdat de discussie breder kan worden voortgezet. Het Koninkrijk der Nederlanden bestaat uit een Europees en een Caribisch deel, met het land … [Lees meer...] overEen nieuwe canon voor Nederlandstalige literatuur
Leve de canonenquête
Op vrijdag 7 oktober reflecteerden verschillende neerlandici in de Koninklijke Bibliotheek op de resultaten van de canonenquête. Op Neerlandistiek worden de bijdragen van de sprekers gebundeld - opdat de discussie breder kan worden voortgezet. Ik geef drie redenen waarom ik blij ben met de canonenquête. De eerste heeft te maken met mijn perspectief als extramuraal … [Lees meer...] overLeve de canonenquête
Het lege nest van de historische letterkunde
De canon als collectief cultureel (kortetermijn)geheugen Op vrijdag 7 oktober reflecteerden verschillende neerlandici in de Koninklijke Bibliotheek op de resultaten van de canonenquête. Op Neerlandistiek worden de bijdragen van de sprekers gebundeld - opdat de discussie breder kan worden voortgezet. Hebban olla uogala nestas hagunnan hinase hic anda thu. De (ietwat … [Lees meer...] overHet lege nest van de historische letterkunde
De canon anno 2002, en daarna
Op vrijdag 7 oktober reflecteerden verschillende neerlandici in de Koninklijke Bibliotheek op de resultaten van de canonenquête. Op Neerlandistiek worden de bijdragen van de sprekers gebundeld - opdat de discussie breder kan worden voortgezet. De canon bestond niet, was hoogstens iets uit vervlogen en paternalistische tijden. Ik heb het over 2002. Mensen wisten nog wel wat … [Lees meer...] overDe canon anno 2002, en daarna
Wederzijds onbegrip over vrouwen in de canon
Veel bijval had ik niet gehoopt te oogsten met een kort stukje dat ik op Neerlandistiek gepubliceerd heb, afgelopen maandag. Dat hoeft ook niet. Het lijkt me voor de discussie juist wel prettig dat de meningen niet gelijk lopen. Dit stuk is bedoeld als weerwoord op de reacties. Op de serieuze dan. Niet die welke gemakkelijke ad-hominem-torpedo’s afvuren. Een aantal negatieve … [Lees meer...] overWederzijds onbegrip over vrouwen in de canon
