Door Christopher Bergmann Het Nederlands is een rare taal – althans, als je het vanuit het perspectief van zijn buurtalen bekijkt. Anders dan het Duits, Engels of Frans heeft het Nederlands geen foneem /ɡ/ (behalve in een aantal vrij recente leenwoorden). De letter ⟨g⟩ die in veel andere talen voor het foneem /ɡ/ staat, duidt in het Nederlands meestal het foneem /ɣ/ aan. De … [Lees meer...] overMet de ‘g’ van ‘googelen’
Artikel
Het is nog niet te laat
Kennelijk kreeg minister Van Engelshoven het vorige week benauwd, en is ze samen met haar ambtenaren bij de drie kopstukken van WO in Actie (Rens Bod, Ingrid Robeyns en Remco Breuker) langs is gegaan. Zo graag wilde ze die opstandige hoogleraren spreken dat ze zelfs in persoon naar Bods kantoor op de universiteit is getogen. Maar dan wel met lege handen, zodat ze met lege … [Lees meer...] overHet is nog niet te laat
Gedicht: N.E.M. Pareau • Graftuil voor Staring
Graftuil voor Staring Nog schuilen Wildenborchs* klimopberankte murenten einde van de zware beukenlommerkloofen roemen bosch en beek in stroph' en tegenstropheden meester, die én spade én veder kon besturen. Hier plantte, zwoegensmoê in stille avondurenhij 't laat zijn grijzend hoofd omwindend lauwerloof;hier, waar de stormwind eens het droge zand verstoof,schiep hij een … [Lees meer...] overGedicht: N.E.M. Pareau • Graftuil voor Staring
Over lijken
Door Henk Wolf Ik heb jarenlang een abonnement gehad op een Deenstalige krant. Daarin vielen me altijd de berichtjes op van het overlijden van bekende mensen. Die-en-die 'er død', stond er dan als kop: die-en-die 'is dood'. In Nederlandse kranten zie je, dat is althans mijn indruk, doorgaans wat omfloerstere formuleringen. In z'n taalcolumn in de Trouw schrijft Ton den Boon … [Lees meer...] overOver lijken
Te veel concurrentie in de wetenschap
Door Lucas Seuren Met de Ware Opening van het Academisch Jaar is er momenteel weer een hoop aandacht voor de druk die er ligt op de academie, met name op de humaniora en sociale wetenschappen. Op dinsdag merkte Marc op dat dit ten dele te wijten is aan het doorgeslagen neoliberale beleid sinds de jaren 90, als ik dat zo mag parafraseren: onderzoekers moeten in navolging van … [Lees meer...] overTe veel concurrentie in de wetenschap
Een talenstudie loont, ook op de arbeidsmarkt!
Door Romy Veul In de samenleving heerst het vooroordeel dat talenstudies als Nederlands en de moderne vreemde talen beperkte kansen zouden bieden op de arbeidsmarkt. Het Nationaal Platform voor de Talen was benieuwd hoe taalstudenten en alumni dat zelf ervaren. Uit ons grootschalige onderzoek onder studenten en alumni blijkt het tegendeel: een talenstudie biedt veel … [Lees meer...] overEen talenstudie loont, ook op de arbeidsmarkt!
Studeren is leren wie je bent
Door Nico Keuning Het studiejaar voor HBO en WO gaat morgen weer beginnen. Alleen al aan de Hogeschool van Amsterdam starten zo’n 13.000 eerstejaarsstudenten met hun nieuwe opleiding. Hoe zal het de nieuwe lichting vergaan, als we weten dat zo’n 30% in het eerste jaar stopt. Niet met studeren, maar met de (verkeerde) studie. Er worden in het onderwijs tal van maatregelen … [Lees meer...] overStuderen is leren wie je bent
Het Kerstjoodje (1924)
Jeugdverhalen over joden (53) Door Ewoud Sanders Auteur: George van Aalst (1897-1925)Oorspronkelijk Nederlands Herkomst en drukgeschiedenis George van Aalst groeide op in Den Haag. Hij wilde dominee worden maar het lukte hem niet om de juiste vooropleiding te behalen. Tijdens zijn korte leven (hij stierf op zijn 28ste aan tuberculose) schreef hij enkele Pietje … [Lees meer...] overHet Kerstjoodje (1924)
Schoenen aan, schoenen uit
Nene is ruim vijfeneenhalf jaar oud en een paar maanden geleden bij ons in Nederland komen wonen. Als een zonnebloem draait haar taal nu van het Hongaars naar het Nederlands. Vrijwel het enige Hongaars dat er nog over is, zijn woorden die de logica van het gesprek moeten duidelijk maken: dus, en, maar. De voornaamwoorden hebben het lang volgehouden, maar zijn inmiddels ook … [Lees meer...] overSchoenen aan, schoenen uit
Gedicht: A.C.W. Staring • Een Gelders lied
Een Gelders lied Ik ben uit Gelders bloed!Geen vleitoon klinkt mij zoet;Mijn volksspraak, luttel rond,Geeft nog de klank terug,Uit onzer vaadren mond. Bij de eiken, aan de topEens heuvels, wies ik op.In heiden zonder baan,Leerde ik, ter jacht geschort,Mijn eerste treden gaan. … [Lees meer...] overGedicht: A.C.W. Staring • Een Gelders lied
De graaf van Lumey is woedend!
Over de vormgeving van propaganda in het Geuzenliedboek Door Jos Houtsma Met het uitbreken van de opstand tegen Spanje, barstte er in de late zestiger jaren van de zestiende eeuw een stortvloed los van pamfletten en propagandaliedjes, zowel van voor- als van tegenstanders van het regime. Beroemd is geworden een verzameling van liedjes van het opstandige soort, de … [Lees meer...] overDe graaf van Lumey is woedend!
Maar gij verwacht toch niet, dat de domste kerel alle vraagstukken onderzoeken zal?
De Multatulileescursus (47) - We zouden het, nu we bij deel 15 zijn aanbeland, toch ook eens over die Volledige Werken kunnen hebben. Wat een clubblad was dat toch! - Een clubblad? - Ja, dat wonderlijke in memoriam van Henri A. Ett (1908-1982) waarmee het besluit, heb je dat gelezen? - Ik wist niet dat het ook tot de stof behoorde. - Garmt Stuiveling … [Lees meer...] overMaar gij verwacht toch niet, dat de domste kerel alle vraagstukken onderzoeken zal?
Gedicht: Bert Decorte • Galanterie
Galanterie Ik kom liefst wat te laat en laat je gaarne fluiten,want wie te vroeg komt vrijt zijn vrolijkheden kwijt,maar laat je, meesteres, vast in mijn armen sluitenalvorens jij me vrank en vrij de straat op smijt. Zo smeekt hij die, te smal om smoesjes te verkopen,de kinderen vermaakt of wroet voor 't vaderlanden het vertikt, Tity, je verder na te lopenen wachten of je wel … [Lees meer...] overGedicht: Bert Decorte • Galanterie
Uitnodiging Derde Indische Letteren-lezing
Op vrijdag 18 oktober 2019 zal de Derde Indische Letteren-lezing plaatsvinden met de voordracht van dr. Jacqueline Bel, universitair hoofddocent moderne Nederlandse letterkunde aan de Vrije Universiteit Amsterdam, onder de titel: Een gordel van smaragd? Van Multatuli tot Birney In het beroemde slot van de canonieke en kritische roman Max Havelaar uit 1860, waarin … [Lees meer...] overUitnodiging Derde Indische Letteren-lezing
Frans Kellendonkprijs 2020 voor Wytske Versteeg
De Maatschappij der Nederlandse Letterkunde te Leiden heeft op 29 augustus 2019 de volgende prijs toegekend: de Frans Kellendonkprijs 2020 vanwege de Frans Kellendonk Stichting aan Wytske Versteeg Wytske Versteeg (1983) krijgt de prijs voor haar werk als romanschrijfster en essayiste, waarin aldus de jury de menselijke conditie op vele manieren via de verbeelding wordt … [Lees meer...] overFrans Kellendonkprijs 2020 voor Wytske Versteeg
Een Godt, ô Melibé, verleende ons deze rust. Vondel over vluchtelingen
Door Ton Harmsen Hoe veilig je als Romein ook was, je kon wel van je land verdreven worden. Het overkwam boeren en herders in 42 voor Chr., toen Octavianus (de latere keizer Augustus) na de slag bij Philippi zijn legers moest afdanken. Om de veteranen te vriend en bij de hand te houden gaf hij hen land in de Povlakte, waarvoor honderden grote en kleine boeren hun bezit … [Lees meer...] overEen Godt, ô Melibé, verleende ons deze rust. Vondel over vluchtelingen
Het gaat juist goed met de geesteswetenschappen
Het is een ijzeren wet van de geschiedenis dat iedereen altijd overal kaalslag ziet, en denkt dat het vroeger allemaal beter was. Het komt deels door de menselijke neiging te focussen op de problemen en veel minder op de mooie dingen die er in de eigen tijd gebeuren. Ik kan de gamma- en de medische wetenschappen niet goed overzien, maar volgens mij beleven de … [Lees meer...] overHet gaat juist goed met de geesteswetenschappen
Gedicht: Rosa Schogt • Uit een sprookje
Uit: Dansen te ontspringen, de debuutbundel van Rosa Schogt. Uit een sprookje Hij weet niet goed meer waarvandaan,waarheen hij kwam, er was een grens,er was eens maar die liep naar hier,een kaft, een blad papier Hij is de trol, bebuikt, bebaard,hij is de sater, is de ork,de draak, de dwerg die van je houdt,de reus, de gnoom, de wolf Hij was de hele tijd op wegnaar jou. Hij zag … [Lees meer...] overGedicht: Rosa Schogt • Uit een sprookje
Delokaliseer! Een ernstig onpraktisch pleidooi
Door Marc Kregting Toen Tzum het bericht verbreidde dat Tom van Deel was overleden, identificeerde deze literaire nieuwssite hem in de kop als de ‘door Ronald Giphart bespotte’. Giphart meldde meteen zich ongemakkelijk te voelen bij die vermelding, enige Tzum-volgers verstrekten relevanter informatie over Van Deel en de site had de moed om het oorspronkelijke artikel te … [Lees meer...] overDelokaliseer! Een ernstig onpraktisch pleidooi
De onderwijspartij
Ik denk dat ik niet de enige ben die teleurgesteld is in D66. Deze partij heeft de afgelopen jaren vooral in universiteitssteden hoge ogen gegooid met de belofte dat ze wil investeren in het onderwijs. Nu zitten ze dan in de regering en hebben op de zo belangrijke post van minister van OCW iemand gezet die tot nu toe geen enkel teken heeft getoond van warme betrokkenheid … [Lees meer...] overDe onderwijspartij
Gedicht: Hans van Straten • Kleine elegie
Kleine elegie De seinpaal bij de overwegherinnert zich nog hoe zij lachteals jongens haar naar huis toe brachtenof als ze fietste langs de dijk. En zij die langs de slootkant gaanzien daar hoe aan de oeverkantentussen los kroos en waterplantenhaar spiegelbeeld is blijven staan. Maar 't lichte van de avondwinddat 's zomers door haar haar kwam suizenvindt nu nog slechts de lage … [Lees meer...] overGedicht: Hans van Straten • Kleine elegie
Call for abstracts: themanummer ‘Als we elkaar maar verstaan: spraakverstaanbaarheid en communicatie in het Nederlands als tweede taal’
Graag nodigen we u uit om een voorstel in te dienen voor een bijdrage aan een themanummer over ‘spraakverstaanbaarheid en communicatie in het Nederlands als tweede/vreemde taal’. We beogen een themanummer dat in 2021 in het tijdschrift Nederlandse Taalkunde zal verschijnen. Gastredactie: Chloé Lybaert, Ellen Simon & Mathijs Debaene. De gastredacteurs werken … [Lees meer...] overCall for abstracts: themanummer ‘Als we elkaar maar verstaan: spraakverstaanbaarheid en communicatie in het Nederlands als tweede taal’
Licht gedicht
Door Jos Joosten In het midden van mijn leven Bedacht ik in een donker woud: ’t Is duidelijk, dit duurt nog even. Maar al word ik heel erg oudEn leef ik talloos vele dagen,Eén ding zou ’k toch willen vragen:O! Hoe lang ik ook op aarde mee moet,Mag het zonder Lévi Weemoedt? … [Lees meer...] overLicht gedicht
nadrukkelijk / uitdrukkelijk
Verwarwoordenboek Vervolg (132) Door Jan Renkema In het Verwarwoordenboek worden zo’n 500 woordparen behandeld met vaak onduidelijke verschillen: afgunst-jaloezie, bloot-naakt, geliefd-populair, plaats-plek, enz. Talrijke lezers hebben woordparen aangedragen met het verzoek om ook die te behandelen. Vandaar deze wekelijkse rubriek. Mocht u ook een … [Lees meer...] overnadrukkelijk / uitdrukkelijk
Erotiek in de middeleeuwen
Door Jos Houtsma De populairwetenschappelijke literatuur van de middeleeuwen heeft nog niet bij benadering de belangstelling waar hij recht op heeft. Een fraai voorbeeld is het gedicht over Der vrouwen heimelijcheit, over “De intimiteit van de vrouw”, een veertiende-eeuwse tekst van 1785 dichtregels. Onder anderen Orlanda Lie en Willem Kuiper hebben over dit gedicht … [Lees meer...] overErotiek in de middeleeuwen
