Special issue Renaissance Studies 32.1 (2018) Onder redactie van Arjan van Dixhoorn, Samuel Mareel en Bart Ramakers Met bijdragen van Ruben Buys, Arjan van Dixhoorn, Alisa van de Haar, Samuel Mareel, Bart Ramakers, Didi van Trijp en Jeroen Vandommele In de drie decennia sinds de publicatie van De sneeuwpoppen van 1511 (1988) van Herman Pleij hebben onderzoekers steeds … [Lees meer...] over2 maart 2018, Den Haag: Boekpresentatie The Knowledge Culture of the Netherlandish Rhetoricians
Artikel
Acht baanbrekers in het moedertaalonderwijs tussen 1769 en 1936
Door Hans Hulshof Pioniers, voortrekkers, wegbereiders, innovators, nieuwlichters, iconen: zij ontsloten elk op hun eigen manier nieuwe wegen en terreinen voor de ontwikkeling van het moedertaalonderwijs. Zij 'vertaalden' nieuwe ideeën op het gebied van taal, filosofie en pedagogiek naar de praktijk van het moedertaalonderwijs in artikelen, schoolboeken en didactische … [Lees meer...] overAcht baanbrekers in het moedertaalonderwijs tussen 1769 en 1936
De eerste naamgevingen voorspellen latere populariteit
Voornamendrift (11) Door Gerrit Bloothooft Hoe snel is zichtbaar dat een nieuwe voornaam populair gaat worden? Een indicatie zou de tijd kunnen zijn die het duurt voordat andere ouders de naam ook kiezen. Tot nu toe zijn er twee aanwijzingen dat die tijd kan variëren. Voor impopulaire namen die uiteindelijk in totaal maar twee keer gegeven werden is die imitatietijd … [Lees meer...] overDe eerste naamgevingen voorspellen latere populariteit
Galien Rethore : hoofdstuk 65
De historie van Galien Rethore Hier beghint die seer schoone wonderlijke historie van den aldervromsten campioen Galyen Rethore met oock die aldermeeste bloetstortinghe der Kerstenen ende der heydenen, geschiet op den Ronchevale, doer die verradereie vanden alder valschsten verrader Gouweloen. Zoals gedrukt door Willem Vorsterman te Antwerpen [1520-1525?] Hoofdstuk … [Lees meer...] overGalien Rethore : hoofdstuk 65
Om te lachen
Voor wie de Volkskrant van gisteren, donderdag 15 februari, gemist heeft: Bron: http://www.sigmund.nl/ … [Lees meer...] overOm te lachen
Een taalkaart is een kristal
Door Marc van Oostendorp Er is in Nederland, een gebied waar ze een harde g gebruiken en een gebied waar we een zachte g zeggen. Aangezien dat zo is, is er natuurlijk ook een grens tussen twee gebieden: een isoglosse noemen we die. En zulke isoglossen bestaan er voor allerlei verschijnselen: die tussen het gij- en het jij-gebied, die tussen het lope- en … [Lees meer...] overEen taalkaart is een kristal
Gedicht: Huub Beurskens – Pianoklanken
Uit Gedurig nader, de nieuwe bundel van Huub Beurskens. Pianoklanken Of prelude, sonate of nocturne, of Chopin, Ravel of Liszt, uit een raam op tweehoog of uit geopende verandadeuren – wie die onverwacht ooit wat pianoklanken hoorde, enkele maten slechts, in een regenachtige ochtendstad, in populierenlaangeuren of dorpspleinschemer, … [Lees meer...] overGedicht: Huub Beurskens – Pianoklanken
Engels als lingua franca van de wetenschap
Door Lucas Seuren Over krap twee maanden verdedig ik mijn proefschrift; een bundel van artikelen en analyses waarvoor ik de afgelopen vier jaar me heb verdiept in Nederlandse gespreksvoering. Maar ondanks die focus op het Nederlands is het proefschrift in het Engels, een praktijk die geldt voor vrijwel alle taalonderzoekers in Nederland. De reden daarvoor is vrij evident: het … [Lees meer...] overEngels als lingua franca van de wetenschap
20 maart 2018, Utrecht: Publiekslezing Andrew Pettegree over Nederlandse boekcultuur in de Gouden Eeuw
Van 18 maart tot 1 april 2018 is historicus Andrew Pettegree (University of St Andrews, Schotland) te gast in Utrecht als visiting fellow van het Centre for the Humanities. Pettegree is een vooraanstaande expert op het gebied van de boekgeschiedenis van de vroegmoderne tijd, de Reformatie, en de geschiedenis van nieuws. Lees hier meer over zijn huidige onderzoek (verslag en … [Lees meer...] over20 maart 2018, Utrecht: Publiekslezing Andrew Pettegree over Nederlandse boekcultuur in de Gouden Eeuw
Vacature: historisch taalkundige, INT
Het Instituut voor de Nederlandse Taal (INT) is op zoek naar een historisch taalkundige Nederlands in de functie van (junior) onderzoeker. Taken en opdrachten: De historisch taalkundige maakt deel uit van een interdisciplinair team dat werkt aan de ontwikkeling van een infrastructuur voor historisch Nederlands. vbOnderdeel van deze infrastructuur vormen de historische … [Lees meer...] overVacature: historisch taalkundige, INT
zegge
zegge zn. ‘rietgras’ Middelnederlands alleen in plaatsnamen, bijv. Zecvelt (13e eeuw) ‘Zegveld’ (prov. Utrecht), Zegcamp, Zeccamp (1334, Moordrecht), Segacker (1417, Gelderland); cf. Schönfeld, Veldnamen in Nederland (1950), 65–66. Nieuwnederlands segge (1578), seck (1599, Zeeland), zegge (1608). In dialecten: Vlaams zagge, Zeeuws, Gronings, Drents sek, Twents zegge. … [Lees meer...] overzegge
Staarsonnet: Jürgen Smit – asemisch gedicht
Dichter Jürgen Smit publiceerde onlangs Staarsonnetten, een bundel met asemische poëzie, geschreven in schrift zonder semantische inhoud (zie ook hier). Smit had in de periode dat dit werk geschreven is, last van snel toenemende staar (waaraan hij inmiddels geopereerd is). Hieronder een gedicht uit de … [Lees meer...] overStaarsonnet: Jürgen Smit – asemisch gedicht
Fijn dat je dit even leest
Door Marc van Oostendorp De leukste zinnen: zinnen die geen hoofdzin zijn of hebben. In een artikel in het nieuwe nummer van Nederlandse Taalkunde gaat Karin Beijering in op een interessante groep voorbeelden: zinnen die uit een bijwoord of een bijvoeglijk naamwoord bestaan, gevolgd door een dat-zin: Fijn dat je dit even leest. Misschien dat ik morgen nog wel … [Lees meer...] overFijn dat je dit even leest
Gedicht: Edmond van Offel – Februari. – De Visschen.
Februari. - De Visschen. In wankelwalmen spiegelblankt het water, waar schuin een blik der bleeke zon, door wisch en wilgetwijgen heen, gevallen is; - en vrij van ijs, het zwelt met zacht geklater; het drinkt de zilvren klaarte, 't kille water, het wendt hem om en voelt in hem 't gerits van 't visschelken dat schiet als vonkgeflits door 't zwarte riet dat dood en … [Lees meer...] overGedicht: Edmond van Offel – Februari. – De Visschen.
Onze Taal, februari/maart 2018
Bestel het losse nummer of word lid. 87ste jaargang nummer 2/3 Thema: de taal van kleding Els de Baan Praten via je kleding Wat zeggen teksten op shirts? Margaret Thatcher zal er vast geen goede herinneringen aan hebben gehad: haar fotomomentje met de modeontwerpster Katharine Hamnett in 1984. De anti-kruisrakettentekst op Hamnetts shirt ging de hele wereld over. Het … [Lees meer...] overOnze Taal, februari/maart 2018
dokter / arts
Verwarwoordenboek Vervolg (58) Door Jan Renkema In het Verwarwoordenboek worden zo’n 500 woordparen behandeld met vaak onduidelijke verschillen: afgunst-jaloezie, bloot-naakt, geliefd-populair, plaats-plek, enz. Talrijke lezers hebben woordparen aangedragen met het verzoek om ook die te behandelen. Vandaar deze wekelijkse rubriek. Mocht u ook een ‘verwarpaar’ behandeld … [Lees meer...] overdokter / arts
Zeg eens ie, schrijf eens oe
Door Marc van Oostendorp Op het onderstaande plaatje staan twee letters uit het schrift van de Oeigoeren, de ie en de oe. Welk van de twee is wat? Inderdaad: de linker is de ie-klank en de rechter de oe-klank. Een meerderheid van mensen kan dat raden, ook als ze nog nooit van de Oeigoeren en hun mooie taal hebben gehoord. Dat staat in onderzoek dat alweer een paar … [Lees meer...] overZeg eens ie, schrijf eens oe
Vacature: Zelfstandig academisch personeel, ‘Geschiedenis van de spiritualiteit in de Nederlanden in de middeleeuwen en de vroegmoderne tijd’
Het onderzoeksinstituut Ruusbroecgenootschap van de Faculteit Letteren en Wijsbegeerte heeft volgende deeltijdse (70 %) vacature: Zelfstandig academisch personeel in het domein ‘Geschiedenis van de spiritualiteit in de Nederlanden in de middeleeuwen en de vroegmoderne tijd’ Uw opdracht heeft een structureel karakter in de drie kerntaken van het Zelfstandig Academisch … [Lees meer...] overVacature: Zelfstandig academisch personeel, ‘Geschiedenis van de spiritualiteit in de Nederlanden in de middeleeuwen en de vroegmoderne tijd’
Vacature: Hoogleraar Letterkunde Open Universiteit, Heerlen/Utrecht
(0,5 fte) tijdelijk voor de duur van 5 jaar, met uitzicht op een dienstverband voor onbepaalde tijd. Vacaturenummer: FAC/CenR/18006 Standplaats: Heerlen/Utrecht Als hoogleraar bent u mede verantwoordelijk voor de kwaliteit van het bachelor- en masteronderwijs, zowel disciplinair als interdisciplinair. In samenwerking met collega’s verzorgt en ontwikkelt u onderwijs en … [Lees meer...] overVacature: Hoogleraar Letterkunde Open Universiteit, Heerlen/Utrecht
Gedicht: sadà\exposadà – in afkeer, bloed, draai en draai ziel-mijn
Uit Rekonstruktie/konstruktie, de nieuwe bundel van sadà\exposadà (volgens het voorwoord bij de bundel niet de naam van een auteur, maar van een tekstcorpus). De derde bundel gaat vooraf aan de vorige twee (een | twee), en bevat een voorwoord waarin veel wordt toegelicht. Op de Coster-site nog twee fragmenten. ‘in afkeer, bloed, draai en draai ziel-mijn, ontneem … [Lees meer...] overGedicht: sadà\exposadà – in afkeer, bloed, draai en draai ziel-mijn
Britney’s impuls
Voornamendrift (10) Door Gerrit Bloothooft Het komt heel weinig voor dat een bijna nieuwe voornaam als een bom inslaat. Dat gebeurde in juni 1999 toen Britney Spears’ debuutalbum "… Baby One More Time" in Nederland werd uitbracht. De naam Britney werd weliswaar in 1986 voor het eerst gegeven maar kwam niet boven vier meisjes per jaar uit. In 1999 waren dat er meteen 133 en in … [Lees meer...] overBritney’s impuls
Galien Rethore : hoofdstuk 64
De historie van Galien Rethore Hier beghint die seer schoone wonderlijke historie van den aldervromsten campioen Galyen Rethore met oock die aldermeeste bloetstortinghe der Kerstenen ende der heydenen, geschiet op den Ronchevale, doer die verradereie vanden alder valschsten verrader Gouweloen. Zoals gedrukt door Willem Vorsterman te Antwerpen [1520-1525?] Hoofdstuk … [Lees meer...] overGalien Rethore : hoofdstuk 64
Call for Papers: Textual Transactions in Netherlandic Literature, Language and Culture
3–6 January 2019, Chicago Session organized by the MLA Dutch Forum The Modern Language Association is the oldest and largest professional organization dedicated to the study of language and literature in America. For the 2019 convention of the Modern Language Association, the MLA Dutch Forum is organizing a session on the 2019 Presidential theme ‘Textual Transactions’. The … [Lees meer...] overCall for Papers: Textual Transactions in Netherlandic Literature, Language and Culture
Pas verschenen: Van Uffelen e.a. (red.) Literatur in Bewegung
Hoe veranderen literaire teksten wanneer ze grenzen overschrijden? En welke invloed heeft de materiële verschijningsvorm op de betekenis en het functioneren van literaire teksten? Deze en andere vragen staan centraal in de publicatie Literatur in Bewegung: Über die Dynamik von Texten in der niederländischen Literatur. In deze bundel wordt de dynamiek van literatuur vanuit … [Lees meer...] overPas verschenen: Van Uffelen e.a. (red.) Literatur in Bewegung
Je ziet u echt niet
Door Marc van Oostendorp Voor een beter begrip van de taal is het handig als iemand soms gaat hardlopen: Waarom klinkt "Je ziet jullie echt niet!" wel, terwijl "Je ziet u echt niet!" dat niet doet? "Men ziet u echt niet!", daarentegen wel. Vroeg ik me vanavond tijdens hardlopend af toen ik onverlichte wandelaars bijna onder voet liep. @fonolog@taaljournalist — Geert-Jan … [Lees meer...] overJe ziet u echt niet
