Stel dat je in 1970 helemaal vrij en onafhankelijk denkt, wat denk je dan? Dat kan natuurlijk van alles zijn, het denken is nu eenmaal vrij, maar je zou bijvoorbeeld kunnen denken: dat alle sociale strijd in die tijd, zélfs de strijd tegen Franco in Spanje, allemaal onbelangrijk is zolang de ene helft van de mensheid (de mannen) de andere helft (de vrouwen) onderdrukt. Of: dat … [Lees meer...] over‘Onko teillä ohjelmaa?’ (Haben Sie einen Spielplan?; vert.)
vertalen
Cultuurfonds Vertaalprijs Martinus Nijhoff voor Mark Leenhouts
Uitreiking Cultuurfonds Vertaalprijs Martinus Nijhoff 2025 Het Cultuurfonds kent de Cultuurfonds Vertaalprijs Martinus Nijhoff 2025 toe aan Mark Leenhouts voor zijn literaire vertalingen uit het Chinees. De jury prijst zijn grote sensitiviteit voor zowel de brontekst als de Nederlandse lezer, en noemt zijn werk essentieel voor de ontsluiting van de moderne Chinese … [Lees meer...] overCultuurfonds Vertaalprijs Martinus Nijhoff voor Mark Leenhouts
NVVT-NEM netwerk bouwt bruggen: voor studenten, vertalers, tolken en onderzoekers
Vier jaar geleden begon het allemaal met een oproep van de Taalunie: het ondersteunen van vertalen en tolken binnen de extramurale neerlandistiek. Vandaag spreken we met Marketa Štefková (Comenius Universiteit Bratislava) en Pavlína Knap-Dlouhá (Palacký Universiteit Olomouc), de oprichters van het Netwerk vakvertalen en tolken (NVVT-NEM). Ze vertellen over het ontstaan van het … [Lees meer...] overNVVT-NEM netwerk bouwt bruggen: voor studenten, vertalers, tolken en onderzoekers
Neefjebetjes
Het is nog steeds twee voor twaalf. Vraag 3 en slot. Wat is dan het verschil tussen de tante- en neefjebetjes van Leopold, Heije, Slauerhoff en Hazes en die van de pietdesmeerpoetsen? Waarom zijn de betjes bij de heren dichteren pregnante manieren van zeggen en maken ze bij de damesheren vertaleren de indruk van haastwerk, klungelarij, sinterklaasrijm, onbeholpenheid? Waarom … [Lees meer...] overNeefjebetjes
Aanstekelijke alfabetische atletiek
Als aanvang Aangeschaft annex aanschouwd: alleszins aardige avonturenroman aangaande Afrika-reizigers alsook Afrika-bewoners. Auteur Abish ambieert: alles alfabetisch aangeharkt acceptabel aaneenrijgen – allereerst alleen A als aanvangsletter aanwendend, Angelsaksisch angehaucht. Bovenstaande alinea beschrijft Abish’ boek Alphabetical Africa, benevens – … [Lees meer...] overAanstekelijke alfabetische atletiek
Het is nog steeds twee voor twaalf
Het is nog steeds twee voor twaalf, maar dan een paar afgesplitste minifracties van seconden later. Vraag 2 en slot: Wat hebben de Piet de Smeerpoets-vertalers Razoux, Last, Agatha, Oom Gus, Andriessen, Van Leent, Riemens-Reurslag, NN en Luursema met elkaar gemeen? Behalve dus dat ze allemaal in hun tijd Heinrich Hoffmanns tiental Struwwelpeter-gedichten uit 1845 hebben … [Lees meer...] overHet is nog steeds twee voor twaalf
Waarom Italiaans?
Ik weet niet of het voor een chemicus interessant is om te weten wat een schilder te vertellen heeft over verf, maar voor de taalkundige is het, vind ik, zeker interessant om je te verdiepen in wat schrijvers zeggen over taal. Het hoeft niet altijd meteen de wetenschap te veranderen, maar het biedt minstens een andere blik. Een speciaal geval vormen hierbij de schrijvers die … [Lees meer...] overWaarom Italiaans?
Socialistische transnationaliteit en de transfer van Nederlandstalige literatuur
De aanleiding tot het project In 2019 gaf Theo d’Haen samen met een grote groep neerlandici bij Bloomsbury de prachtige bundel Dutch and Flemish Literature as World Literature (2019) uit. Hoewel ook enkele wetenschappers uit de regio Centraal-Europa aan deze bundel een bijdrage hebben geleverd, bleek de toch niet geringe receptie van Nederlandstalige literatuur in die regio … [Lees meer...] overSocialistische transnationaliteit en de transfer van Nederlandstalige literatuur
Argentinië: twee keer prijs voor vertalingen uit het Nederlands!
Docenten en neerlandici Micaela van Muylem en Catalina Cepernic kregen in 2024 en in 2025 een prijs voor hun werk als vertaalsters kinder- en jeugdliteratuur. Hun vertalingen werden vereerd door ALIJA, Argentijnse vereniging voor kinder- en jeugdliteratuur. In februari 2023 kreeg Micaela van Muylem een e-mail van uitgeverij kinder- en jeugdliteratuur La Brujita de Papel … [Lees meer...] overArgentinië: twee keer prijs voor vertalingen uit het Nederlands!
Gif voor de duiven in het park
Het liedje ‘Poisoning Pigeons in the Park’ van Tom Lehrer (eerder deze week overleden) wordt eventjes genoemd in een boek over vogels dat ik vertaalde van ‘de bestseller-auteur’ Stephen Moss, Ten Birds that Changed the World. Een best in- en aangrijpend boek overigens, al is het non-fictie. Wat mensen allemaal met vogels uitgespookt hebben, en nog steeds uitspoken, je wordt er … [Lees meer...] overGif voor de duiven in het park
Zeg het niet normaal
Een meesterklas taalgevoel door Robbert-Jan Henkes Terwijl ik Vertalen wat er niet staat van Robbert-Jan Henkes las, dacht ik af en toe: oh, als hij maar niet over Hans Boland begint! Want Henkes is best bereid om af en toe iets onaardigs te zeggen over een collega-vertaler en ik houd van de vertalingen van Boland én van diens beschouwingen over vertalen net zoveel als van … [Lees meer...] overZeg het niet normaal
Mauwen
Waar komt vertaler Eva Wissenburg vandaan? Met die vraag bleef ik versuft achter nadat ik haar prozaboek Gek van Parijs gelezen had. Het is als Fou de Paris ter wereld gebracht door de in Luik geboren Eugène Savitzkaya, in een Frans dat zo hallucinant lenig moet zijn geweest dat de vertaler het louter recht kan doen met een Nederlands … [Lees meer...] overMauwen
Infinite Jest
Infinite Jest, de titel van het luchtige niemendalletje van David Foster Wallace, hoe vertaal je die? (Over het dat misschien een andere keer.) Het is natuurlijk een quote unquote uit het bekendste toneelstuk aller tijden op het (anonieme) Drama des Levens na, uitgesproken als de hoofdpersoon op zijn speurtocht naar de dader(s) van een overval op een winkel in … [Lees meer...] overInfinite Jest
20 juni 2025: Presentatie Vertalen wat er niet staat
Met veel genoegen nodigen De Arbeiderspers en boekhandel Pegasus je uit voor de boekpresentatie van: Robbert-Jan Henkes : Vertalen wat er niet staat(Arbeiderspers, 248 pag., € 24,99) De presentatie vindt plaats op vrijdag 20 juni bij Boekhandel Pegasus (Singel 367, Amsterdam). Programma: 17.30 uur: Inloop en welkom 17.45 uur: Start presentatie Robbert-Jan en de … [Lees meer...] over20 juni 2025: Presentatie Vertalen wat er niet staat
Spellingskwesties, of: wat ik ook verkeerd doe
Dit boek is pas uit. Het is heel geestig en zelfs hier en daar ontroerend, en dat is een grote zeldzaamheid, is mijn particuliere ervaring. Vooral leuk vind ik hoe de Schotse schrijver Alasdair Gray – noblesse oblige – alle mogelijke poten onder de kapitalistische eigenwaan van de in het boek optredende Engelsen zaagt. O wat worden ze gehaat, die Engelsen, in Ierland en … [Lees meer...] overSpellingskwesties, of: wat ik ook verkeerd doe
Vertalen met Ikea
Je steekt nog eens wat op van gebruiksaanwijzingen, vooral die van Ikea, want die zijn doorgaans gesteld in god weet hoeveel talen, als je ze uitvouwt heb je elektronisch verlengde armen nodig, en de gebruikaanwijzing voor de onlangs aangeschafte bovenmatras – ik zie zo snel geen leuke sprekende Zweedse naam voor het ding, en zelfs geen naam voor hoe het heet, maar wacht, het … [Lees meer...] overVertalen met Ikea
Anne Franks voetstappen in Italië
Een intrigerende ontdekkingsreis door de vertalingen van het dagboek Op 28 maart 2025 opende de Universiteit van Triëst haar deuren voor het symposium "Anne Franks voetstappen in Italië". Dit evenement, georganiseerd door de vakgroep Nederlands van de Opleiding tolk/vertaler (SSLMIT), bracht enerzijds onderzoekers van verschillende universiteiten samen om hun tussentijdse … [Lees meer...] overAnne Franks voetstappen in Italië
De Tolk aan Tafel
Een gesprek voeren lijkt vanzelfsprekend – totdat taal een barrière vormt. In De Tolk aan Tafel nemen we je mee in de wereld van tolken: de professionals die ervoor zorgen dat woorden niet alleen worden uitgesproken, maar ook écht worden begrepen. Wat als jouw woorden het verschil maken tussen hoop en wanhoop? Tussen recht en onrecht? In deze podcast spreken we zes tolken … [Lees meer...] overDe Tolk aan Tafel
Cultureel erfgoed
Vertaalproblemen in Alice Mijn vertaling – ik besef het maar al te goed – is een Noord-Nederlandse vertaling met Noord-Nederlandse zinswendingen en Noord-Nederlandse woorden en Noord-Nederlandse verwijzingen naar gezonken cultureel erfgoed. Mijn droom is nu om in 2030, als de perfide Belg twee eeuwen geleden jaar valselijk afgescheiden is en de Leo Belgica sindsdien op … [Lees meer...] overCultureel erfgoed
Overig
Maartmaand Alicemaand Vertaalproblemen in de Alice-verhalen van Lewiss Carroll: Plezantie Het openingsgedicht van Through the Looking-Glass eindigt met de hoop dat het hiernavolgende verhaal, al ligt er een zweem van weemoed over omdat het allemaal verleden tijd is, toch enige pleasance mag geven (Through the Looking-Glass, 118, Spiegelland, 118): And though the … [Lees meer...] overOverig
Mentoraten literair vertalen: pak je kans!
Een essentiële schakel in de opleiding en ontwikkeling van literair vertalers De visietekst ‘Vertaalslag - wat is nodig voor een gezonde vertaalsector in en uit het Nederlands?’ van de Nederlandse Taalunie onderstreept het cruciale belang van de aanwas en het behoud van vertaalprofessionals. Alleen op deze manier kan worden voldaan aan de wereldwijde vraag naar vertalers in … [Lees meer...] overMentoraten literair vertalen: pak je kans!
Kiezen
Maartmaand Alicemaand Vertaalproblemen in Lewis Carrolls Alice-verhalen: Weet ik het Het is altijd kwestie van hoe je aankomt, en van hoe het aankomt. Als de Rode Koningin op de drie op de grond gevallen speelkaarten alias de drie tuiniers wijst en aan Alice vraagt ‘And who are these?’ krijgt ze een antwoord waar geen doekjes om gewonden zijn: “How … [Lees meer...] overKiezen
Podcast: Vertaalstemmen
Vertaalstemmen, een podcast over literair vertalen, waarin zes literair vertalers aan het woord komen over vragen als: Het doel van de podcast is geïnteresseerde buitenstaanders te laten horen wat vertalers bezighoudt, hoe diep ze in 'hun' teksten duiken en hoe creatief hun werk is. Ik kan me voorstellen dat er onder de lezers van neerlandistiek.nl veel … [Lees meer...] overPodcast: Vertaalstemmen
Op woordniveau
Maartmaand Alicemaand Welke vertaalproblemen komen we tegen in Lewis Carrolls Alice-saga? horendol Als de drie tuiniers die de witte rozen rood verven worden gesnapt, storten ze plat ter aarde. De Hartenkoningin laat ze opstaan, waarop ze alle drie voor de hele stoet buigingen beginnen te maken. “Leave off that!” screamed the Queen. “You make me giddy.” (The … [Lees meer...] overOp woordniveau
Vrijheden: vertaalproblemen in Alice
Vertaalproblemen in Alice: Dingen toevoegen in de tekst Het mag natuurlijk niet, eigenkokertjes toevoegen aan de tekst, en meestal hoeft het ook niet, maar in elk boek dat ik vertaal heb ik minstens één keer een heel leuke en heel passende grap die je alleen in het Nederlands kan maken en die daarom de auteur nooit bedacht kan hebben, en ja, die smokkel ik er dan … [Lees meer...] overVrijheden: vertaalproblemen in Alice
