
Wat begint met een ogenschijnlijk simpele boete eindigt met een Haltstraf. In haar boek Geen Saldo laat Caja Cazemier op realistische wijze zien hoe eenvoudig jongeren in de schulden kunnen belanden en hoe criminelen hier handig op inspelen met verleidende posts op social media. Aan de hand van hoofdpersonages Sem (16) en zus Yara (18) illustreert Cazemier hoe jongeren kunnen worstelen met geld, met het financieel zelfstandig worden en hoe moeilijk het is om weerstand te bieden tegen verleidende webshops die achteraf betalen promoten, ook als je daar eigenlijk geen geld voor hebt.
Sem & Yara
Voor de 16-jarige Sem begint het allemaal met een boete van 169 euro voor appen op de fiets. Doordat hij deze boete negeert en niet weet wat hij ermee aan moet, stapelen de aanmaningen zich op waardoor het bedrag oploopt tot 489 euro. Uiteindelijk besluit hij de boete te betalen, waarna hij nog nul euro op zijn bankrekening heeft staan. De wanhoop over geld is zo groot dat hij zich via een Instagram-post laat verleiden om zijn bankrekening uit te lenen aan witwassers zonder dat hij zich ervan bewust is dat hij zich schuldig maakt aan criminele praktijken. Dit loopt natuurlijk volledig uit de hand en leidt ertoe dat hij uiteindelijk op het politiebureau belandt.
Zus Yara, die net 18 geworden is en volgens de wet financieel zelfstandig is, heeft hier grote moeite mee. Ze shopt graag online en maakt te pas en te onpas gebruik van de achteraf-betalen-optie van Klaverty (een slimme verwijzing naar de bekende kredietdiensten Klarna en Riverty). Zowel Yara als Sem schamen zich voor hun problemen en durven er niet over te praten met hun nietsvermoedende ouders. Zij gaan ervan uit dat Sem en Yara net zo verantwoordelijk met geld omgaan als hun oudere zus Donna. Wanneer de situatie onhoudbaar wordt, besluiten ze afzonderlijk van elkaar de problemen met hun ouders te bespreken, waarna er tot grote opluchting aan een oplossing kan worden gewerkt.
Bewust van geld
Het 186 pagina tellende boek is informatief en heeft een waarschuwend en voorlichtend karakter. Zo maakt het verhaal je bewust dat het niet slim is om iets te kopen als je er eigenlijk geen geld voor hebt en maakt het de risico’s van snel geld verdienen en geldcriminaliteit inzichtelijk. Hierdoor is het boek niet alleen een aanrader voor leerlingen die worstelen met omgaan met geld, maar eigenlijk voor àlle middelbare scholieren.
Aangezien de hoofdpersonages in het boek 16 en 18 jaar oud zijn, past het boek qua belevingswereld bij leerlingen vanaf leerjaar 2 die mogelijk al een bijbaantje hebben en financiële verantwoordelijkheid dragen. De moeilijkheidsgraad van het taalgebruik dat Cazemier toepast, is eenvoudig en zeer geschikt voor lezers die nog veel kilometers moeten maken. Moeilijke termen, zoals ‘witwassen’ en ‘geldezel’ worden in het boek uitgebreid uitgelegd. De onderwerpen die het boek bespreekt, zoals ‘omgang met geld’ en ‘schulden’ lenen zich ook goed voor een klassikale bespreking en passen goed binnen burgerschapsonderwijs. In het nawoord van de schrijfster geeft ze een aantal belangrijke vuistregels over goed omgaan met geld die, indien omgebogen naar een vraagstelling, een mooie opening voor een klassikaal gesprek kunnen vormen. Bijvoorbeeld tijdens landelijke campagneweken als: Week van het geld.
Kortom, Geen Saldo leent zich uitstekend voor voorlichting over omgaan met geld en over financieel zelfstandig worden. De verhaallijn is helder en eenvoudig te volgen en de personages zijn geloofwaardig en leveren voor veel tieners een feest van herkenning op.

Laat een reactie achter