
De Vierde Graad: een voorkant waar de hitte vanaf straalt, een luchtballon en gewapende man achter een hek en een prangende vraag: voor wie is er nog plek als de wereld steeds warmer wordt?
Bij zo’n boekomslag weet je als lezer meteen: dit boek is actueel. In het nieuws horen we hoe het ervoor staat met ons huidige klimaat en over de toekomstverwachtingen. Wat we niet weten, is hoe het er écht aan toe gaat in, bijvoorbeeld, 2062. Dit boek probeert hier een invulling aan te geven. En wie weet heeft het wel net zo’n voorspellende waarde als A Brave New World?
Het verhaal
We volgen Alex, een jongen uit de Nieuwe Unie, die eens per jaar een maand de grens moet bewaken. Waartegen? Tegen indringers die de boot hebben gemist. Tegen mensen die te laat besloten zich naar het regime te willen voegen en dus niet meer mee mogen doen. Zij moeten, buiten de veilige Unie, hun eigen boontjes maar doppen. Wat dit betekent? Hitte. Buiten zo ongeveer Noord-Europa en Scandinavië is er nauwelijks meer leven mogelijk. Als deze mensen een poging wagen om de Unie binnen te komen, wacht hen een genadeloze behandeling. Eén van deze indringers wordt opgewacht door Alex tijdens zijn jaarlijkse wacht. Alex ondervindt aan den lijve welk effect de jarenlange doctrine van het regime heeft op zijn handelen. De gevolgen zijn groot: Alex krijgt steeds meer twijfels bij de aanpak van de overheid. Maar hoe zet je je af tegen een machthebber die overal aanwezig is en alles ziet?
Na een paar hoofdstukken wisselt het perspectief en krijgen we inzicht in één van de generaals die het regime bedacht hebben: Verus. We volgen hem en de andere generaals in een precaire situatie. Ze krijgen slecht nieuws en moeten (opnieuw) hun plan om de mensheid te beschermen bijstellen. Als Verus’ meesterplan om de Unieänen met elkaar te verbinden uiteen spat, maakt ook hij een bijzondere ontwikkeling door.
Tot slot lezen we mee met Anna. Zij is een van de pechvogels, zij woont buiten de hekken. Spanje is inmiddels onleefbaar, dus waagt Anna een poging om als vluchteling de Unie binnen te dringen. Alex blijkt haar reddende engel. Of toch niet?
Verschillende perspectieven
In dit dystopische verhaal volgen de gebeurtenissen elkaar snel op, waardoor ik het boek maar moeilijk kon wegleggen. De verschillende perspectieven maken pijnlijk duidelijk: er is nooit één beste oplossing. Als lezer ontkom je er niet aan om na te denken over je eigen rol als burger, maar ook als kind van je ouders en in vriendschap. Doordat er veel actie is, blijft het spannend, maar is het lastig om je écht in te leven in de personages. Emoties worden wel benoemd, maar komen niet echt tot leven. Of dit erg is, is de vraag. Doordat de personages niet als complete karakters worden uitgewerkt, blijft het een boek waarin iedereen zich kan herkennen. Welke rol past jou het meest? Ben je gehoorzaam en trouw aan de macht tot de maat vol is? Ben je slachtoffer, wanhopig op zoek naar een uitweg? Of heb je zelf een machtige positie en twijfel je soms aan je eigen intenties?
Dit boek is vanwege de actualiteit en spanning een absolute aanrader! Vooral leerlingen uit het derde leerjaar zullen volop kunnen genieten van dit boek, vanwege de politieke spelletjes, heftige gebeurtenissen, ontwikkelingen tussen Anna en Alex en de subtiele verwijzingen naar de geschiedenis en huidige wereldorde. Genoeg om over door te praten in een leesclub, bij biologie of maatschappijleer, of bij thema’s rond klimaat, gedrag en geopolitiek. Hoe zou jij de mensheid redden?
Bij het boek vermelde triggerwarnings door Blossom Books: dood van een kind, moord, klimaatverandering, honger, vluchten, racisme/discriminatie, geweld.

Laat een reactie achter