Door Marc van Oostendorp Het is een vraag die af en toe voorbij komt als je in het adressenboekje van de nieuwsredacties zit: we hebben nog een gaatje voor een lollig item, dus, meneer de taalgeleerde, hoe komt het dat wij Nederlanders met ziekten schelden? Andere volken doen dat ook niet? Een Franse hooligan heeft het toch ook niet over een putain de cancre? Het klassieke … [Lees meer...] overKanker en Calvijn
‘Wetenschap is ook maar een mening.’ Wie zegt dat?
Door Marc van Oostendorp Hedwig te Molder vindt dat wetenschappers meer vragen moeten stellen, in ieder geval als ze deelnemen aan het publieke debat. Ze is hoogleraar wetenschapscommunicatie in Wageningen en ik was gisteren bij haar op bezoek. Te Molder denkt dat veel van de grote problemen in het hedendaagse debat over wetenschap – vaccinatie, debat – veroorzaakt worden … [Lees meer...] over‘Wetenschap is ook maar een mening.’ Wie zegt dat?
“Dit zijn dalende studentenaantallen”
Iemand wordt onze nieuwe hoogleraar General Humanistic Studies in ons managementfeuilleton De verleden tijd van lijken Door Marc van Oostendorp "Maribella, Wouter", sprak Bart, de joviale voorzitter van de oudercommissie, terwijl hij zijn lippen voorzichtig droogde met zijn servet. "We hebben nu genoeg gelachen!" De twee hoogleraren en de voorzitter hadden inderdaad … [Lees meer...] over“Dit zijn dalende studentenaantallen”
Change Your Mind
Door Marc van Oostendorp Deze zomer was er een vreemd programma te zien bij de publieke omroep. Er werden Nederlandse jongeren ('millennials') in aan het woord gelaten over 'morele dilemma's'. De titel van het programma: Change Your Mind. Ja, dat is Engels, maar dat was niet het vreemde. Er zijn zoveel Nederlandse programma's met een Engelse naam, want dat is nu eenmaal … [Lees meer...] overChange Your Mind
Even denken? I don’t know!
Door Marc van Oostendorp Ik hoorde onlangs dat de podcast nu officieel doorgebroken is, en ik hoorde dat in een podcast (dus het zal wel kloppen). Het lijkt me gunstig nieuws voor de taalwetenschap: weer een nieuwe gegevensbron! En wel een heel mooie. Podcasts zijn via het internet gemaakte radioprogramma's. Omdat het niet heel duur is om aan opname-apparatuur te komen en niet … [Lees meer...] overEven denken? I don’t know!
Gebarentaal in elk klaslokaal
Op 12 oktober 2018 houdt Onno Crasborn zijn oratie als hoogleraar Nederlandse Gebarentaal aan de Radboud Universiteit. Onno heeft een ideaal: dat iedereen in Nederland een klein beetje gebarentaal heeft. Want hoeveel makkelijker zou dat niet zijn voor heel veel groepen in onze samenleving? Bekijk deze video op YouTube. Website Gebarentaal in elk klaslokaal … [Lees meer...] overGebarentaal in elk klaslokaal
we zijn briesende paarden in de stal des levens
Een geschiedenis van het Nederlands in 196 sonnetten (196) De laatste 14 afleveringen van deze reeks zijn gewijd aan 14 gloednieuwe, speciaal voor deze reeks geschreven sonnetten door hedendaagse Nederlandse en Vlaamse dichters. Door Marc van Oostendorp (Radna Fabias; klik op het gedicht om in te zoomen) Hoe lang zullen er nog sonnetten geschreven worden? … [Lees meer...] overwe zijn briesende paarden in de stal des levens
Vakkundig, verleidelijk, verantwoordelijk
Door Marc van Oostendorp Een keer in de zoveel jaar heb ik het genoegen om een college te geven voor het zogeheten Honours College van de Universiteit Utrecht. Dat is altijd een groot genoegen, want de studenten zijn goed en de eminente neerlandicus Frits van Oostrom die het organiseert, houdt een inleidend praatje waarin hij iedere keer weer zegt dat Neerlandistiek zo'n … [Lees meer...] overVakkundig, verleidelijk, verantwoordelijk
Wat betekent ook?
Door Marc van Oostendorp Korte woorden zijn over het algemeen interessanter dan lange woorden. De betekenis van de laatste – hippopotamus. encyclopedie, belastingman – kun je over het algemeen opzoeken in een woordenboek, maar korte woorden hebben vaak allerlei veel moeilijker te vatten betekenisnuances. Neem ook. Van Dale geeft acht verschillende betekenissen … [Lees meer...] overWat betekent ook?
Ironie. #not
Door Marc van Oostendorp De Nederlandse Twittertaal ontwikkelt een verschil tussen de hashtags #niet en #not, ontdekte ik gisteren toevallig. De eerste geeft meestal een krachtige ontkenning aan; de tweede betekent ironie. Het is niet gemakkelijk om ironie te herkennen. Dat komt doordat het een stijlfiguur is die zich als het ware verstopt: de spreker neemt terwijl hij iets … [Lees meer...] overIronie. #not
Wedstrijd: ontwerp de nieuwe taalregel van 2018
Door Marc van Oostendorp De Nederlandse taal moet strakker beregeld worden, zodanig dat er in iedere willekeurige zin wel iets mis kan gaan en de gemiddelde schrijver of spreker niet meer weet waar hij het zoeken moet van ellende. Uit dat ideaal ontstond enkele jaren geleden de wedstrijd voor de "nieuwe taalregel van het jaar", een prijs voor de meest ingenieuze regel Het … [Lees meer...] overWedstrijd: ontwerp de nieuwe taalregel van 2018
“Hier werkt het niet zo!”
Echte Italianen hebben wel smaak, in ons managersfeuilleton De verloren tijd van lijken. Door Marc van Oostendorp Maribella, de nieuwe hoogleraar Dutch and Arie de Jager Studies, zat al een tijdje te wachten in het lokale Indonesische restaurant in de buurt van het gebouw waar de afdeling Nederlands gevestigd was. Verveeld bladerde ze op haar iPad door de drukproeven van haar … [Lees meer...] over“Hier werkt het niet zo!”
Ik ben Lize Spit
Door Marc van Oostendorp Lize Spit roept iedereen op Nederlands te gaan studeren in Nijmegen. Want wie moet er anders alle boeken meer dan twee keer lezen? (Bekijk deze video op YouTube.) … [Lees meer...] overIk ben Lize Spit
drieëntwintig zijn en leren blijven
Een geschiedenis van het Nederlands in 196 sonnetten (195) De laatste 14 afleveringen van deze reeks zijn gewijd aan 14 gloednieuwe, speciaal voor deze reeks geschreven sonnetten door hedendaagse Nederlandse en Vlaamse dichters. Door Marc van Oostendorp Bladerrot weer wring ik me in de versperde tijd een beukentak klampt zich vast aan dood blad een oude belofte … [Lees meer...] overdrieëntwintig zijn en leren blijven
Internationalisering? Betaal mee!
Door Marc van Oostendorp De internationalisering van de universiteit is een luxe. Met al die studenten uit Spaanse dorpjes, Duitse steden en Indische metropolen is het alleen maar gezelliger geworden op de campus. Wie zou dat ontkennen? Het is fijn dat er mensen rondlopen die de wereld op een andere manier bezien, het is leerzaam dat je in de collegezaal ook een heel andere … [Lees meer...] overInternationalisering? Betaal mee!
Houd Nederlands in Amsterdam!
Door Marc van Oostendorp Wat is er in Amsterdam aan de hand? Twee weken geleden werden we opgeschrikt door de mededeling dat aan de VU de opleiding Nederlands te weinig studenten lijkt te trekken, maar vorige week kwam er al even verontrustend nieuws van de UvA. De decaan van de Faculteit voor Geesteswetenschappen, Fred Weerman lijkt in een opiniestuk in Folia naar … [Lees meer...] overHoud Nederlands in Amsterdam!
Ik houd een beetje van jou
Door Marc van Oostendorp Een belangrijke reden om taal te bestuderen, om de betekenis van taal te bestuderen, is: begrijpen hoe mensen denken. De wereld om ons heen is een permanente chaos, waarin alles door elkaar loopt, maar de taal plaatst alles in keurige categorieën. We ontwaren een vage zwarte en bruine vlekken die corresponderen met ingewikkelde constellaties van atomen … [Lees meer...] overIk houd een beetje van jou
A Braid of Cultural Affluence and Posture
Iemand heeft is bezig de OER te didactiseren in ons managementfeuilleton De verleden tijd van lijken Door Marc van Oostendorp "Maribella!" riep Sophie, de boomlange, in een manager veranderde promovenda, terwijl ze de kamer van de nieuwe, Amerikaanse hoogleraar binnen kwam stormen. De hoogleraar had net een pakje geopend en haalde er een dik boek uit. "Look! This is my new … [Lees meer...] overA Braid of Cultural Affluence and Posture
Ook leesbare boeken moeten gratis toegankelijk zijn
Door Marc van Oostendorp Hoe volwassen mensen aan een serieus initiatief een wanstaltige naam als cOAlition S kunnen geven, zal wel altijd een raadsel blijven. In dit geval zijn het zelfs 11 subsidieinstellingen uit allerlei Europese landen, waaronder Nederland (dat wil zeggen: NWO), én de Europese commissie die zich gezamelijk hebben overgegeven aan krankzinnige … [Lees meer...] overOok leesbare boeken moeten gratis toegankelijk zijn
Kinderen van 4
Door Marc van Oostendorp Klaas Dijkhoff (VVD) suggereerde deze week dat het heel erg zou zijn als migrantenkinderen pas op hun 4e voor het eerst in aanraking komen met het Nederlands. Hoe zit dat? (Bekijk deze video op YouTube.) … [Lees meer...] overKinderen van 4
In elk vel dat ooit op je zat
Een geschiedenis van het Nederlands in 196 sonnetten (194) De laatste 14 afleveringen van deze reeks zijn gewijd aan 14 gloednieuwe, speciaal voor deze reeks geschreven sonnetten door hedendaagse Nederlandse en Vlaamse dichters. Door Marc van Oostendorp Blijf Iemand hoest in het andere huis en tegelijk met zijn hoest is onder mijn raam de merel begonnen over het … [Lees meer...] overIn elk vel dat ooit op je zat
Wat betekent ‘dat’?
Door Marc van Oostendorp We zitten samen aan tafel en ik kijk naar mijn bord. Dan hef ik mijn hoofd langzaam op en onheilspellend zeg ik dan: 'dat is vies'. Wat betekent het woord dat dan? In deze context lijkt het antwoord duidelijk: mijn bord. Om te controleren of ik gelijk heb, moet je het bord dat voor me ligt controleren. Maar hoe zit dat precies? Volgens veel moderne … [Lees meer...] overWat betekent ‘dat’?
Hoe Italianen over ons denken
Door Marc van Oostendorp Wie zijn wij? Voor een antwoord op die vraag kun je onder andere te raden gaan bij anderen dan ons. Wanneer je bijvoorbeeld worstelt met de vraag 'wie zijn wij Nederlanders?', kun je dat aan, pakweg, Italianen gaan vragen. Die zijn voldoende anders om een interessant antwoord te kunnen verwachten en tegelijkertijd voldoende dichtbij om nog enige … [Lees meer...] overHoe Italianen over ons denken
Methodoloog met een hart
Door Marc van Oostendorp Volgens mij ken ik Roeland van Hout al meer dan 25 jaar. Ik was net begonnen als promovendus aan het Center for Language Studies – toen nog een samenwerking van de Tilburgse en de Nijmeegse universiteiten. Dat CLS had de lovenswaardige regel dat in de taalkunde gepromoveerden over álle takken van de taalwetenschap evenveel moesten weten als een in die … [Lees meer...] overMethodoloog met een hart
Studentenaantallen Nederlands: de cijfers
Door Marc van Oostendorp We zijn al bijna een week in het nieuws! Allerwegen klinkt geweeklaag over de staat van de opleiding Nederlands. Het begon met een klein stukje in Ad Valvas, de universiteitskrant van de VU, waarin werd opgemerkt dat er dit jaar slechts zes studenten waren ingeschreven voor het eerste jaar. Nu.nl nam het bericht over en gaf er een landelijke draai … [Lees meer...] overStudentenaantallen Nederlands: de cijfers
