Ter nagedachtenis van Remmert Kraak (1928-2005) Wat zijn de kleinste bouwstenen van taal? Iemand die er niet heel goed over na heeft gedacht, zal zeggen: letters, en als je die persoon er dan op wijst dat er heel veel talen zijn die niet met een alfabetisch schrift worden geschreven (en dat de meeste talen ter wereld zelfs waarschijnlijk nooit geschreven worden, dan zegt zo … [Lees meer...] overHet dubieuze bestaan van klinkers en medeklinkers
Uitgelicht
Stage lopen bij de master Neerlandistiek (Utrecht)
Robyn Beekman, student MA Neerlandistiek aan de Universiteit Utrecht, loopt stage bij Issuemakers, een corporate communicatieadviesbureau. … [Lees meer...] overStage lopen bij de master Neerlandistiek (Utrecht)
Is heten een koppelwerkwoord?
Inmiddels weten we dus dat minstens even interessant als wat er allemaal veranderd is in de nieuwe editie van de Algmene Nederlandse Spraakkunst is: wat er allemaal niet veranderd is. Zoals de paragraaf over koppelwerkwoorden. Keurig wordt daarin het rijtje opgesomd waarvan ook ik op school heb geleerd dat ze deze klasse uitmaken: zijn, worden, blijven, blijken, lijken, … [Lees meer...] overIs heten een koppelwerkwoord?
Door mekaar, Voor mekaar (1978)
Top 20 van Nederlandstalige Protestalbums: 6. Door mekaar, Door mekaar (1978) Wie kent Door mekaar nog? Deze groep is, anders dan de andere bands die ik in deze Top 20 van Nederlandstalige Protestalbums bespreek, nauwelijks geworteld geraakt in de Nederlandse popgeschiedenis. En dat terwijl deze groep met Voor mekaar een pioniersplaat maakte en aan de basis stond van de … [Lees meer...] overDoor mekaar, Voor mekaar (1978)
Je mag groter als zeggen, wen er maar aan
Taal is voor veel mensen een onderwerp om zich af en toe enorm druk over te maken, en dan weer over te gaan tot de dagelijkse beslommeringen. Zou iemand echt denken dat een van de journalisten die de afgelopen dagen een stukje heeft getikt waarin moord en brand werd geschreeuwd over het feit dat je "voortaan" 'groter als' zou "mogen zeggen" (hier, hier, hier, hier, hier, hier … [Lees meer...] overJe mag groter als zeggen, wen er maar aan
Felix Timmermans, Pallieter (1916)
Pallieter (1916) is een nieuwkomer in de canon van de KANTL. Die aarzeling om het boek in de canon op te nemen weerspiegelt de ambigue houding die men tegenwoordig tegenover deze klassieker koestert. Enerzijds valt het literair-historische belang van het boek niet te ontkennen: het kende herdruk op herdruk en werd in vele talen vertaald. Anderzijds vond men de personages te … [Lees meer...] overFelix Timmermans, Pallieter (1916)
De motie van afkeuring tegen Rutte: een tekstanalyse
De kern van de motie van afkeuring tegen Rutte (te vinden op de website van de Tweede Kamer) wordt gevormd door de uitspraak van de Tweede Kamer dat Rutte 'de waarheid niet sprak in de media dat hij bij de oud-verkenners niet heeft gesproken over de positie van de heerOmtzigt'.In de eerste plaats zou ik de woorden 'in de media' voor de overzichtelijkheid van de zin elders … [Lees meer...] overDe motie van afkeuring tegen Rutte: een tekstanalyse
Waarom Max Havelaar keer op keer wordt vertaald
Lezing door Philippe Noble, wiens vertaling van Max Havelaar in het Frans vorig jaar verscheen. … [Lees meer...] overWaarom Max Havelaar keer op keer wordt vertaald
Boekpresentatie Inleiding Nederlandse taalkunde
Op vrijdag 23 april 2021 werd online het nieuwe boek Inleiding Nederlandse taalkunde gepresenteerd. … [Lees meer...] overBoekpresentatie Inleiding Nederlandse taalkunde
Pan / pollepel / schuif
Gids voor verborgen spraakverwarringen tussen Belgen en Nederlanders (7) De landsgrens NL-BE trekt een duidelijke scheidingslijn doorheen het Nederlandse taalgebied voor wat betreft de huidige betekenis(sen) van een handvol woorden en uitdrukkingen; in deze gevallen gebruiken Nederlanders en Belgen dus dezelfde termen maar bedoelen ze er iets anders mee.Het spreekt voor … [Lees meer...] overPan / pollepel / schuif
“Versoepelde” grammaticaregels? Stop taal in te zetten als een wapen om verdeeldheid te zaaien
“Zelden zoveel taalkundigen op één plek samen gezien!”, schreef iemand afgelopen dinsdag op Twitter, na de voorstelling van de nieuwe e-ANS, de Algemene Nederlandse Spraakkunst die dus sinds deze week in een gloednieuw jasje zit. De lancering van zo’n vernieuwde grammatica van het Nederlands, dat is voor een neerlandicus een beetje als de nieuwe PlayStation 5 voor een … [Lees meer...] over“Versoepelde” grammaticaregels? Stop taal in te zetten als een wapen om verdeeldheid te zaaien
Neerlandistiek gewaardeerd
Vandaag werd bekend dat Neerlandistiek een subsidie van tienduizend euro krijgt uit het Pilotfonds Wetenschapscommunicatie door Wetenschappers Gewaardeerd! van de KNAW. Om preciezer te zijn is de subsidie toegekend aan een team van onderzoekers van de Letterenfaculteit: Peter-Arno Coppen, Marten van der Meulen, Marc van Oostendorp, Gudrun Reijnierse en Nicoline van der Sijs, … [Lees meer...] overNeerlandistiek gewaardeerd
Het eerste Nederlandse vrouwendichtgenootschap
Het achttiende-eeuwse Nederlandse literaire genootschapsleven is lange tijd beschouwd als een bolwerk voor geletterde heren. Dames met schrijftalent konden hoogstens een honorair lidmaatschap aangeboden krijgen. Zij werden geacht hun teksten op te sturen naar de dichtgenootschappen waarbij ze betrokken waren, maar zeker niet te verschijnen op de wekelijkse bijeenkomsten. Zo … [Lees meer...] overHet eerste Nederlandse vrouwendichtgenootschap
Eindexamen Nederlands krijgt prioriteit
Op het eindexamen Nederlands en dat voor de moderne vreemde talen is in Nederland al jaren zoveel kritiek dat deze problematiek met voorrang moet worden aangepakt. Dat is de strekking van een motie van D66-Kamerlid Paul van Meenen die gisteren door de Tweede Kamer is aangenomen. Opvallend is dat de motie ook zegt dat hiermee niet moet worden gewacht op de grootscheepse … [Lees meer...] overEindexamen Nederlands krijgt prioriteit
Domweg ongelukkig in de Kolenkitbuurt
Multatuli geldt als taalvernieuwer. Vernieuwer van de literatuur, de taal van het geschreven woord. Niet voor niets begint de moderne letterkunde met Max Havelaar (1860), dat in de oorspronkelijke vorm nog steeds heel goed te lezen is. Geen mooischrijverij, maar vertelkunst zonder opsmuk. Geëngageerde literatuur; de schrijver wil het hoofd en het hart van de lezer raken in zijn … [Lees meer...] overDomweg ongelukkig in de Kolenkitbuurt
Nicoline van der Sijs over Taalwetten maken en vinden
En alweer publiceert Nicoline van der Sijs een kloek, mooi, nieuw taalboek. 'Taalwetten maken en vinden' is een dusdanig herziene versie van haar 'Taal is mensenwerk' uit 2004 dat het een nieuwe titel verdiende. Kun je wetten maken voor de taal? Kun je ze vinden? Hoe gingen geleerden en schrijvers daarbij de werk in de afgelopen vijf eeuwen? Ik sprak met de schrijfster. … [Lees meer...] overNicoline van der Sijs over Taalwetten maken en vinden
Jos Herkendaal leest J.C. van Schagen (laatste dag van het verblijf)
Jos Herkendaal sluit het verblijf zoals hij het geopend heeft: met een gedicht van J.C. van Schagen. Presentatie, format, productie, vogels en muziek: Michiel van de Weerthof. Het verblijf is mede mogelijk gemaakt door de Nederlandse Taalunie. Wanneer bovenstaande Spotify-versie niet werkt kunt u Het verblijf ook hier beluisteren. … [Lees meer...] overJos Herkendaal leest J.C. van Schagen (laatste dag van het verblijf)
Bijbel van Wulfila
De geschiedenis van het Nederlands in 100 boeken Het Gotisch is een dode tak in de boom van de Germaanse talen. Wanneer het Duits en het Engels zussen van het Nederlands zijn, is het Gotisch op zijn best een oudtante. Omdat het de enige Germaanse taal is die zo oud is, geeft het inzicht in het oudste Germaans en daarom wordt het nog steeds bestudeerd. Wulfila (‘Wolfje’, … [Lees meer...] overBijbel van Wulfila
Taal is mijn ding
Als er iets was waarover ik vroeger vaak vocht met mijn siblings, dan was het wel mijn spullen. Ik herinner mij bijvoorbeeld levendig die ene keer dat ik thuiskwam van school, en erachter kwam dat mijn tweejarige zusje mijn zelfgekochte snoepjes in ‘t geniep had verorberd. Huilen. En boos. Ik ben heus niet de enige die verdrietig wordt van dergelijke zaken, want er zijn alleen … [Lees meer...] overTaal is mijn ding
Confrontaties
Atangana Bekono’s superieure identiteitsspel Confrontaties van Simone Atangana Bekono is een van de mooiste en knapste boeken die ik de afgelopen tijd las. Het is enorm goed geschreven, technisch mooi opgebouwd en in zekere zin heel actueel. Verder neemt de schrijfster zelf zich voor je in met haar ideeën buiten het boek. In een interview met Trouw lezen we: Over haar … [Lees meer...] overConfrontaties
Bank / kleed / kous / tas
Gids voor verborgen spraakverwarringen tussen Belgen en Nederlanders (6) De landsgrens NL-BE trekt een duidelijke scheidingslijn doorheen het Nederlandse taalgebied voor wat betreft de huidige betekenis(sen) van een handvol woorden en uitdrukkingen; in deze gevallen gebruiken Nederlanders en Belgen dus dezelfde termen maar bedoelen ze er iets anders mee.Het spreekt voor … [Lees meer...] overBank / kleed / kous / tas
Een geschiedenis van het Nederlands in 100 literaire werken
1: De Rigveda's De geschiedenis van een taal en de geschiedenis van de literatuur die in die taal geschreven is, worden meestal gescheiden behandeld. Daar is van alles voor te zeggen, maar ook wel het een en ander tegen. Literaire teksten bieden vaak heel goede – en in sommige periode nagenoeg de enige – voorbeelden van de taal. Bovendien laten schrijvers vaak, door hun … [Lees meer...] overEen geschiedenis van het Nederlands in 100 literaire werken
De dag dat ik sterf, begraaf me dan met boeken
Voor Pieter Muysken, van zijn vrienden en collega's Vandaag is de uitvaart van Pieter Muysken. Vrienden en collega's van over de hele wereld eren hem hier. Today is Pieter Muyskens' funeral. Friends and colleagues from around the world commemorate him on this page. Aafke Hulk Pieter was in mijn ogen echt het boegbeeld van de taalkunde in Nederland. Het is … [Lees meer...] overDe dag dat ik sterf, begraaf me dan met boeken
Mag kunst nog bestaan buiten de talkshow?
Het verschijnen van een nieuwe ‘Van Dis’ is altijd een evenement. Dat gold ook voor zijn nieuwste roman, Klifi. De schrijver werd overal geïnterviewd, boeken werden grif gekocht, de recensies echter waren minder welwillend. Veel meer dan over de roman, onthullen ze iets over de staat van de literaire kritiek. Die titel die Van Dis gaf aan zijn roman is een afkorting; Klifi … [Lees meer...] overMag kunst nog bestaan buiten de talkshow?
De populairste voornamen uit de middeleeuwen
Walewein, Ferguut, Esmoreit. Drie namen die onlosmakelijk verbonden zijn met de Middelnederlandse letterkunde. Hoewel ik hen nog niet ben tegengekomen, lopen er in Nederland klaarblijkelijk mannen rond die bij hun geboorte een van deze voornamen als eerste naam hebben gekregen. Wel zijn ze letterlijk op de vingers van één hand te tellen, zoals de Nederlandse … [Lees meer...] overDe populairste voornamen uit de middeleeuwen























