Mensen hebben nog steeds een dierenbrein, het oudste deel van het menselijke brein met dezelfde fundamentele principes als andere diersoorten, de hersenstam. Waar onze oren zitten zaten ooit de kieuwen van een vis. Een diergerichte benadering in de literatuur zoals bij Kafka, vegetariër, die mensen in dieren liet veranderen, een advocaat die ooit een paard was, neemt … [Lees meer...] overCharlotte Mutsaers op haar paard
Zoekresultaten voor:
Willem Bilderdijk • Vertalen
Vertalen De vertaler.'k Heb menig' Dichter zien verschalen,Van smaak en geur en geest ontbloot,Wanneer men ze uit hun Taal in andere overgoot;Ik wil den mijnen overhalen.De helm doet ijslijk veel op dat er niet verrooktEn 't vuur versterkt de kracht by die met oordeel stookt. De lezers.Maar echter, d'enklen geest te geven,Dus met verhitting uitgedreven,En mooglijk … [Lees meer...] overWillem Bilderdijk • Vertalen
21 juni – vrijwel de hele of heel de dag licht
AI geeft een helder antwoord als aan Google gevraagd wordt of er verschil is tussen heel de dag en de hele dag. Nee, die hebben een identieke betekenis: Ook andere hulp-in-noodadressen bieden geen simpele extra informatie of nieuwe inzichten. Denk niet, lezer, dat met dit stukje alles anders wordt, maar íets levert een rondje zoeken in de Handelingen van … [Lees meer...] over21 juni – vrijwel de hele of heel de dag licht
De structuur van wetenschappelijke artikelen
Je moet je eerste wetenschappelijke artikel schrijven. Hoe zit dat in elkaar?Slides: Rosalinde Stadt … [Lees meer...] overDe structuur van wetenschappelijke artikelen
Constantijn Huygens-prijs 2025 voor Lieke Marsman
Lieke Marsman (1990, ‘s-Hertogenbosch) ontvangt de Constantijn Huygens-prijs 2025 voor haar oeuvre. Dit is zojuist bekendgemaakt in het radioprogramma Kunststof. “Een vorm van onverdeelde erkenning”, vindt Marsman. “Alsof al je werk in één keer gezien is. Dat vind ik heel bijzonder, omdat je als schrijver soms vreest dat je alleen zo goed bent als je meest recente werk. Het … [Lees meer...] overConstantijn Huygens-prijs 2025 voor Lieke Marsman
VakTaal 2025 nummer 1 is verschenen
Het eerst nummer van 2025 is verschenen en bevat weer een interessante mix van artikelen. In sommige bijdragen wordt alvast aandacht besteed aan het colloquium in augustus en aan de stad waar dit wereldcongres voor de neerlandistiek zal plaatsvinden. Brussel, een stad waar gebruik van het Nederlands niet altijd evident is. Matis Saeys zoekt uit hoe het zit met het … [Lees meer...] overVakTaal 2025 nummer 1 is verschenen
Van recalcitrant tot flatulent
Over de schoonheid en rijkdom van woorden Tijdens een klassenoverleg met collega’s schetste ik met veel vuur hoe een bepaalde leerling zich herhaaldelijk misdroeg. ‘Wat te doen met dergelijke recalcitrante sujetten’, besloot ik mijn relaas. Waarop bijna alle hoofden zich grinnikend in mijn richting draaiden. ‘Recalcitrant? Sujet?’ Het is natuurlijk helemaal niet erg dat … [Lees meer...] overVan recalcitrant tot flatulent
7-11 july 2025: Old Frisian Summer School
De Old Frisian Summer School is in twajierliks evenemint dat mei-inoar organisearre wurdt troch de Ryksuniversiteit Grins en de Universiteit fan Oxford. De 4e edysje hat fan 7-11 july 2025 plak yn Grins, mei in sosjaal programma op 12 july. Yn in fiifdaags programma leare de studinten oer de Aldfryske taal, teksten, kultuer en skiednis yn it ramt fan Aldgermaanske talen. … [Lees meer...] over7-11 july 2025: Old Frisian Summer School
M. Vasalis • Afsluitdijk
Afsluitdijk De bus rijdt als een kamer door de nachtde weg is recht, de dijk is eindelooslinks ligt de zee, getemd maar rusteloos,wij kijken uit, een kleine maan schijnt zacht. Vóór mij de jonge pas-geschoren nekkenvan twee matrozen, die bedwongen gapenen later, na een kort en lenig rekken,onschuldig op elkanders schouder slapen. Dan zie ik plots, als waar 't een … [Lees meer...] overM. Vasalis • Afsluitdijk
Diversiteit als impuls voor taalvitaliteit
In de serie Tekstportretten laat Jan Renkema iemand poseren in zijn tekstatelier, ter gelegenheid van een bijzondere aanleiding. Onlangs is Rik van Gijn benoemd tot bijzonder hoogleraar ‘Etnolinguïstische Vitaliteit en Diversiteit in de Wereld’ aan de Universiteit van Leiden. Van literatuur naar taal Ik wilde oorspronkelijk romanschrijver worden, dus ging ik Nederlands … [Lees meer...] overDiversiteit als impuls voor taalvitaliteit
Zonnestraaltjes in een kistje
Verliefde brieven in tijden van het fascisme "Je brieven zullen als zonnestralen schijnen in mijn leven." Zo schreef de jonge Italiaanse Ada Magnina in januari 1934 aan Eduard Bakker, een Nederlandse zeeman die zij enkele maanden eerder had ontmoet in de Esperanto-club van Genua in Italië. De zin, neergeschreven in een elegant, bijna kalligrafisch handschrift, springt … [Lees meer...] overZonnestraaltjes in een kistje
De zeventiende eeuw
Vijftig canonteksten in de klas (16-21) Er zijn weinig dichters uit de oudere Nederlandse literatuur van wie de stem nog zo direct en herkenbaar tot ons spreekt als die van Gerbrand Adriaenszoon Bredero. In 1522 verscheen zijn Groot Liedboek, een bundel met meer dan tweehonderd liederen en gedichten. Het liedboek bevat drie afdelingen, onder de titels Boertig, Amoureus … [Lees meer...] overDe zeventiende eeuw
Pas verschenen: De Tachtigjarige Oorlog in Europese ogen
De internationale geschiedenis van een nationaal verhaal De Tachtigjarige Oorlog vanuit internationaal perspectiefIn Nederland kennen wij het verhaal van de Tachtigjarige Oorlog voornamelijk vanuit het perspectief van onze nationale geschiedenis. Maar de Tachtigjarige Oorlog was meer dan een langdurig conflict tussen opstandige Nederlanders en de Spanjaarden dat zich … [Lees meer...] overPas verschenen: De Tachtigjarige Oorlog in Europese ogen
Het culturele landschap van Frits van Oostrom
In Panorama Zondag kijkt Jeroen van Kan met een gast uit over diens culturele landschap aan de hand van kunstwerken die hij of zij zelf aandraagt. … [Lees meer...] overHet culturele landschap van Frits van Oostrom
Helaas pindakaas!
Sinds een jaar geef ik Nederlandse les aan Oekraïners. Dat wil zeggen: we praten met elkaar in het Nederlands en waar nodig of mogelijk, vul ik wat aan of licht ik iets toe. Mooi en dankbaar vrijwilligerswerk, waar ik zelf ook veel van opsteek. Deze week ging het zijdelings over spreekwoorden en zegswijzen. ‘Welke Nederlandse spreekwoorden kennen jullie?’ vroeg ik. Een man … [Lees meer...] overHelaas pindakaas!
Gerrit Achterberg • Noordeinde
Noordeinde Ik loop in doodvacantie door den Haag.Het uitgestalde wordt mijn eigendom.De dorst naar u slaat op de wereld omzonder dat ik de dingen overvraag. Zij liggen daar geprijsd van hoog tot laag.Niemand behoeft hun absolute sommeer te begroten. Ieder ding alomvertegenwoordigt u tot op vandaag. De winkelieren knikken bij mijn komst.Wij overleggen in geheime … [Lees meer...] overGerrit Achterberg • Noordeinde
Infinite Jest
Infinite Jest, de titel van het luchtige niemendalletje van David Foster Wallace, hoe vertaal je die? (Over het dat misschien een andere keer.) Het is natuurlijk een quote unquote uit het bekendste toneelstuk aller tijden op het (anonieme) Drama des Levens na, uitgesproken als de hoofdpersoon op zijn speurtocht naar de dader(s) van een overval op een winkel in … [Lees meer...] overInfinite Jest
Max Havelaar automatisch verbeterd
Een woensdagochtendexperimentje. Gisteren was er een congres Multatuli Internationaal aan de VU, waar (onder andere) veel presentaties waren van en over vertalers van Max Havelaar in allerlei talen. Daar wilde ik meer van weten! Ik voerde het begin van Max Havelaar aan ChatGPT met de opdracht 'verbeter deze tekst'. Die nieuwe tekst voerde ik aan de volgende chatbot (Gemini … [Lees meer...] overMax Havelaar automatisch verbeterd
Nederlands studeren in Bologna
Ook aan de oudste universiteit van Europa, in de Italiaanse stad Bologna, kun je Nederlands studeren. Studenten kunnen daar binnen twee studierichtingen het Nederlands kiezen als eerste, tweede of derde taal. Het ‘Dipartimento di Lingue, Letterature e Culture Moderne’ waar het Nederlands wordt gegeven is gehuisvest in een zeventiende eeuws ex-Jezuïetenklooster en is gelegen in … [Lees meer...] overNederlands studeren in Bologna
26-29 juni: Dichters in de Prinsentuin 2025
Dichters in de Prinsentuin 2025 verkent thema 'Scherven en rafelranden' met 80 dichters, vertalers en andere artiesten Op 26, 27, 28 en 29 juni 2025 transformeert de Groningse Prinsentuin opnieuw tothet kloppende hart van de Nederlandse poëziewereld. Dichters in de Prinsentuinpresenteert dit jaar het thema 'Scherven en rafelranden' en onderzoekt hoe poëzieschoonheid kan … [Lees meer...] over26-29 juni: Dichters in de Prinsentuin 2025
“Vegetarisch gehackt”: lesopening over een reclamebord
Opmerkingen vooraf voor de docent:In deze lesopening gaan we taalwetenschappelijk redeneren, taalwetenschappelijke bronnen (Onze Taal, Schrijfwijzer en een blog op taalpraat.nl) bestuderen, het verschil tussen taalnorm, taalgevoel en taalwerkelijkheid bespreken en bekijken of deze reclame-uiting effectief communiceert. Het blog is nog een geschikte tekst om een argumentatie uit … [Lees meer...] over“Vegetarisch gehackt”: lesopening over een reclamebord
Maarten van der Graaff • Peiskam
•• Uit Huishoudboekje van de verborgen dingen, de nieuwe bundel van Maarten van der Graaff. Peiskam ik help mezelf onprofessioneel door beton van thomas bernhard te lezenhet lukt de verteller niet om aan zijn grote werkte beginnen over mendelssohn-bartholdynet als het mij niet lukt om de verborgen dingen te schrijvendus lees ik de woorden van thomas bernhard over een … [Lees meer...] overMaarten van der Graaff • Peiskam
Brabantse broodjes in kaart
“Is er ook een kaart van het woord voor ‘broodje’ in de Brabantse dialecten?” Een lid van Brabanders en hun Taal stelde me die vraag onlangs. Ik kon geen kaart vinden die een goed beeld gaf, dus ik besloot zelf aan de slag te gaan. Door allerlei gegevens te combineren ben ik op bovenstaande kaart uitgekomen. In dit artikel vertel ik hoe die tot stand is gekomen en zoomen we … [Lees meer...] overBrabantse broodjes in kaart
Durven is meer een kwestie van zichzelf naar iets toe praten
Dit jaar wil ik alle boeken van Vonne van der Meer lezen. In veel van Van der Meers boeken, of in ieder geval in veel van haar boeken sinds Eilandgasten, komt een oudere vrouw voor, wat onooglijk en onopvallend gekleed die achteraf de touwtjes in handen lijkt te hebben. In Het smalle pad van de liefde is die vrouw non en heet ze Heleen. Het boek bevat naast een knallend … [Lees meer...] overDurven is meer een kwestie van zichzelf naar iets toe praten
Een rijk leven: afscheidsrede Johan Koppenol, VU Amsterdam
In zijn afscheidsrede zal hoogleraar Oudere Nederlandse Letterkunde Johan Koppenol ingaan op Twee-en-tachtig-jarig leven, de berijmde autobiografie van Jacob Cats (1577-1660). Die tekst vormt een unieke maar ook buitengewoon problematische bron voor de levensbeschrijving van deze veelgelezen dichter, landwinner en centrale figuur uit de Nederlandse geschiedenis. … [Lees meer...] overEen rijk leven: afscheidsrede Johan Koppenol, VU Amsterdam
